XML English Abstract Print


1- گروه علوم دامی، دانشکده علوم دامی و شیلات، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری، ساری، ایران
چکیده:   (871 مشاهده)
چکیده مبسوط
مقدمه و هدف: به ‎‎طور کلی عواملی هم چون عفونت‎ های سیستم تنفسی، تنش ‎های محیطی، استرس گرمایی مزمن، عفونت‌های انگلی روده‌ای، اختلالات تغذیه‌ای، بیماری کبد و افزایش دفعات تخمک‎ ریزی (همراه با حمله عوامل میکروبی) باعث ایجاد التهاب مزمن در تخمدان می‌شوند که در مرغ‌های مسن‌تر، این التهابِ تخمدانی شدیدتر است. التهاب مزمن یک پاسخ مداوم و طولانی‎ مدت میزبان به محرک های التهابی است. با افزایش سن مرغ‎ های تخم‌گذار، تغییرات ریزساختاری فولیکول‌ها همراه با علامت‌های التهاب و استرس اکسیداتیو گزارش شده ‎اند. عوارض التهابی مرتبط با سن در مرغ‎ های مادر گوشتی می‌توانند با ایجاد عدم تعادل میان ژن‌های پیش‌التهابی (مانند IL-1β، IL-6، TNF-α و COX-2) و ژن‌های ضد التهابی (نظیر IL-10 و TGF-β)، کارایی تولیدمثلی، ویژگی‎ های تخم‎ مرغ و وضعیت متابولیکی را مختل کنند. در سال‌های اخیر، سه رویکرد غیر ‌استروئیدی نظیر عصاره‌ی پوست درخت بید (دارای سالیسین)، بره‌موم و داروی ضدالتهاب انتخابیِ COX-2 (سلوکسیب) برای کاهش التهاب و تغییرات بیان ژن‌های مرتبط با التهاب مورد توجه قرار گرفته‌اند. عصاره سالیکس و برخی از اجزای آن دارای خواص ضدالتهابی، ضد تکثیر و ضد میکروبی قوی است. به ‎‎نظر می‎ رسد که عوارض جانبی آن در مقایسه با داروهای ضدالتهابی غیر استروئیدی از جمله آسپرین کمتر باشند. بره‎ موم ماده‎ای چسبنده است که توسط زنبور عسل کارگر از صمغ گیاهان جمع‎ آوری و با موم و سایر اجزاء ترکیب می‎ شود. ‎طور کلی، بره ‎موم به‎ عنوان یک ماده ضد التهابی با مهار و تنظیم کم سایتوکین‎ های پیش‎ التهابیِ مرتبط با آن ها مانند IL-1β وIL-6  عمل می‎ کند. از سوی دیگر، سلوکسیب با مهار انتخابی COX-2 و در نتیجه کاهش سنتز پروستاگلاندین‌ها، الگوی بیان ژن‌های التهابی را به ‌نفع خاموشیِ پاسخ‌های مخرّب تغییر می‌دهد. دارو‎های ضد‎التهابی غیر استروئیدی به طور گسترده مورد استفاده قرار می‎ گیرند و سمیت کمتر کوکسیب‎ ها در دستگاه گوارش نشان ‎دهنده یک مزیت بالقوه مهم نسبت به غیر انتخابی است. هدف از این پژوهش، بررسی اثر این سه رویکرد تولید فاکتورهای ضد التهابی، کاهش و کنترل التهاب در اواخر دوره تخم‎ گذاری در مرغ مادر گوشتی بود.
مواد و روش‎ ها: برای انجام این پژوهش، تعداد ۸۰ قطعه مرغ و ۱۰ قطعه خروس نژاد راس (سن مرغ‎ های مادر ۵۲ هفته با میانگین وزنِ ۳۸۶۰ گرم) در سالن پرورش طیور به ‎مدت پنج هفته (هفته اول سازگاری و چهار هفته آزمایش تیمارها) در قالب طرح کاملاً تصادفی با چهار تیمار و چهار تکرار نگهداری شدند. تیمارهای آزمایشی شاملِ تیمار اول: شاهد با تغذیه جیره پایه، تیمار دوم: جیره پایه به علاوه عصاره الکلی بره ‎موم با دوز ۱۰۰ میلی‎ گرم به‎ ازای وزن متابولیک بدن هر مرغ در روز به‎ صورت خوراکی به مرغ‎ ها داده شد؛ تیمار سوم: جیره پایه به علاوه داروی ضد التهاب (غیر استروییدی) سلوکسیب با دوز ۱۵ میلی‎ گرم به‎ ازای وزن متابولیک بدن هر مرغ به ‎صورت خوراکی به مرغ ‎ها داده شد؛ تیمار چهارم: جیره پایه به علاوه عصاره الکلی پوست درخت بید با دوز ۱۵۰ میلی‎ گرم به‎ ازای وزن متابولیک بدن هر مرغ در روز به‎ صورت خوراکی به مرغ ‎ها داده شد. عصاره‎ های بره‎ موم و پوست درخت بید (به‎ صورت پودری) به ‎همراه داروی سلوکسیب برای جلوگیری از اکسید شدن، روزانه به جیره اضافه شدند. همچنین مرغ‎ ها در ۲۴ ساعت، به ‎مدت ۱۴ ساعت در معرض نور قرار گرفتند.
در روز پایانی پژوهش، از یک قطعه مرغ از هر تکرار ۲ میلی‎ لیتر خون از سیاهرگ بال گرفته شد. نمونه‎ ها بلافاصله توسط زنجیره سرد به آزمایشگاه فیزیولوژی منتقل و در فریزر منفی ۸۰ درجه سانتی‎ گراد تا زمان انجام مراحل سنجش بیان ژن نگهداری شدند. ژن‎ های مورد بررسی شامل IGFBp2،IL-1 ، IL-6، IL-10، IGF-1، IGF-2 ، IGF-1R وTNF-α  بودند. برای هریک از نمونه ‎ها چرخه آستانه (CT) در دستگاه Real-Time PCR تعیین شد. واکنش با استفاده از آغازگرهای اختصاصی و کیت‎ های مربوطه (شرکت سیناکلون و یکتا تجهیز)، در دستگاه چرخه حرارتی مجهز به سیستم تابش نوری انجام شد. بیان ژن GAPDH به ‎عنوان بیان ژن مرجع مورد استفاده قرار گرفت. داده‎ های به‎ دست ‎آمده برای محاسبه مقدار بیان نسبی ژن‎ ها وارد نرم‎ افزار Excel شدند. برای اندازه‎ گیری بیان نسبی ژن‎ ها، با استفاده از روش 2-ΔΔCT واکاوی اولیه انجام شد. داده‎ های به ‎دست‎ آمده با استفاده از رویه GLM در نرم ‎افزار آماری SAS نسخه 9.1 تجزیه و تحلیل شدند. مقایسه میانگین‎ ها با استفاده از آزمون چند دامنه ‎ای دانکن و سطح معنی‎ داری ۵ درصد انجام شد.
یافته ‎ها: دراین پژوهش، تیمار با عصاره پوست درخت بید موجب افزایش معنی‌داری در بیان نسبی ژن‎های IL-6 وIL-10  شد ( 0/05>P). مصرف عصاره بره‌موم افزایش معنیداری در بیان نسبی ژنIGF-1  نسبت به سایر تیمارها داشت (0/05>P). هیچ‌ یک از تیمارها، شامل عصاره‌ها و داروی سلوکسیب، اثر معنی‌داری بر سایر ژن‌های مرتبط با فاکتورهای رشد انسولین (IGF-1R،IGF-2  و IGFBP2) نسبت به شاهد نشان ندادند.
نتیجه‌گیری: یافته‌های مطالعه حاضر نشان می‌دهد که عصاره پوست بید می‌تواند به‎ عنوان یک عامل ضدالتهاب طبیعی امیدوار کننده برای کاهش پاسخ‌های التهابی مرتبط با سن در مرغ‌های مادر گوشتی در اواخر دوره تخم‌گذاری عمل کند. با این‎ حال، تحقیقات بیشتر شامل سطوح مختلف دوز، دوره‌های طولانی‌تر مکمل‌سازی و ارزیابی‌ها در مراحل مختلف تولید برای تأیید اثربخشی آن و ایجاد پروتکل‌های کاربردی بهینه مورد نیاز است. با توجه به سن بالای مرغ‌ها، وضعیت التهابی پایه زیاد و وجود تنش ‎های محیطی، دوزهای تجویز شده ممکن است برای ایجاد تغییرات قابل ‎توجه در بیان اکثر ژن‌های مرتبط با فاکتور رشد شبه انسولین و پیش‎‎ التهابی کافی نبوده باشند. بنابراین، سطوح بالاتر مکمل‌سازی یا مدت زمان طولانی‌تر درمان ممکن است برای دستیابی به اثرات قابل اندازه‌گیری بر روی این نشانگرهای مولکولی ضروری باشد.

 
     
نوع مطالعه: پژوهشي | موضوع مقاله: فیزیولوژی
دریافت: 1404/6/21 | پذیرش: 1404/10/28

ارسال نظر درباره این مقاله : نام کاربری یا پست الکترونیک شما:
CAPTCHA

ارسال پیام به نویسنده مسئول


بازنشر اطلاعات
Creative Commons License این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است.

کلیه حقوق این وب سایت متعلق به پژوهشهای تولیدات دامی می باشد.

طراحی و برنامه نویسی : یکتاوب افزار شرق

© 2026 CC BY-NC 4.0 | Research On Animal Production

Designed & Developed by : Yektaweb