تابستان
برگشت به فهرست مقالات |
برگشت به فهرست نسخه ها
امیرحسین علیزاده قمصری*1، سید عبداله حسینی1، حسنا حاجاتی1، َسید عادل مفتخرزاده1، محمدعلی بهروزی لک1، حمید تیموری2، فرهاد فرودی3، مهدی مجیبی میکلائی3
1- بخش تحقیقات تغذیه و فیزیولوژی دام و طیور، موسسه تحقیقات علوم دامی کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران
2- موسسه تحقیقات علوم دامی کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران
3- َرکت دام و طیور کوروش
2- موسسه تحقیقات علوم دامی کشور، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، کرج، ایران
3- َرکت دام و طیور کوروش
چکیده: (23 مشاهده)
مقدمه و هدف: در دهههای اخیر، صنعت طیور جهانی با چالشهای متعددی بهویژه محدودیتهای فزاینده قانونی و نگرانیهای عمومی نسبت به استفاده از آنتیبیوتیکهای محرک رشد مواجه شده است. این محدودیتها عمدتاً ناشی از خطر بروز مقاومتهای میکروبی و تهدید سلامت عمومی بوده و ضرورت جستجوی جایگزینهای ایمن و مناسب را پررنگتر ساخته است. در این میان، پریبیوتیکها بهعنوان ترکیبات غیرقابل هضم که بستر مناسبی برای رشد باکتریهای مفید روده فراهم میکنند، توجه فراوانی به خود جلب کردهاند. شواهد پژوهشی نشان داده است که مصرف این ترکیبات میتوانند با افزایش جمعیت میکروبی مفید، تولید اسیدهای چرب کوتاهزنجیر، تحریک سیستم ایمنی و بهبود ویژگیهای ریختشناختی روده، عملکرد کلی طیور را ارتقاء بخشد. با این حال، نتایج مطالعات انجامشده در این زمینه همواره یکسان و قطعی نبوده است. این ناهمگوتی در نتایج احتمالاً نشان میدهد که اثربخشی پری بیوتیک ها تحت تأثیر نوع، مقدار مصرف و شرایط پرورش قرار می گیرد. از آنجا که محصولات ترکیبی جدید ممکن است اثرات متفاوتتری نسبت به پریبیوتیکهای منفرد داشته باشند، ارزیابی آنها اهمیتی دوچندان دارد. بر همین اساس، یک مکمل پریبیوتیکی تولید شده بر پایه ترکیب اینولین و دیواره سلولی مخمر ممکن است پاسخی کاربردی به نیاز صنعت طیور برای محرک های رشد غیرآنتی بیوتیکی باشد. لذا، این پژوهش با هدف ارزیابی اثرات یک پری بیوتیک ترکیبی بر صفات تولیدی، جمعیت میکروبی و ویژگیهای ریختشناختی روده جوجههای گوشتی طراحی و اجرا شد.
مواد و روشها: پژوهش حاضر با استفاده از 750 قطعه جوجه یکروزه سویه راس 308 (مخلوط دو جنس با نسبت مساوی) در قالب طرح کاملاً تصادفی با پنج تیمار، پنج تکرار و 30 قطعه جوجه در هر تکرار (پن) انجام شد. گروه های آزمایشی شامل پرندگان دریافتکننده: 1) جیره پایه فاقد پریبیوتیک (شاهد)، 2 تا 4) جیره های پایه حاوی پری بیوتیک پرولین (برپایه اینولین و دیوار سلولی مخمر ساکارومایسس سرویسیه) به ترتیب به میزان 500، 750 و 1000 گرم در تن و 5) جیره پایه حاوی آنتی بیوتیک (زینک باسیتراسین) به میزان 1000 گرم در تن خوراک بودند که از سن 1 تا 42 روزگی در اختیار پرندگان قرار گرفت. در پایان هر دوره پرورش (سنین 10، 24 و 42 روزگی)، وزنکشی گروهی و اندازهگیری خوراک مصرفی هر تکرار انجام و تلفات روزانه ثبت و توزین شد تا ضریب تبدیل غذایی، درصد ماندگاری، شاخص تولید و هزینه خوراک مصرفی به ازای هر کیلوگرم وزن زنده محاسبه شود. در سن ۴۲ روزگی از دو پرنده در هر واحد آزمایشی خونگیری و تیتر آنتیبادی علیه واکسنهای بیماری های نیوکاسل و آنفلوآنزا به روش مهار هماگلوتیناسیون تعیین شد. علاوه بر این، از یک پرنده دیگر در هر تکرار خونگیری با سرنگ حاوی هپارین انجام شد تا شمارش تفریقی گلبولهای سفید انجام و نسبت هتروفیل به لنفوسیت محاسبه شود. در همین سن، دو پرنده با وزن نزدیک به میانگین هر گروه کشتار و محتوای ایلئوم آنها جمع آوری شد تا جمعیت میکروبی شامل لاکتوباسیلوسها، کلیفرمها و باکتریهای گرم منفی در محیطهای کشت اختصاصی شمارش شوند. همچنین، نمونههای بافت بخش میانی ژژونوم پس از جداسازی، با هماتوکسیلین و ائوزین رنگآمیزی شدند و ویژگیهای ریختشناختی شامل طول و ضخامت پرز، عمق کریپت، نسبت طول پرز به عمق کریپت و مساحت سطح پرز محاسبه شد. کلیه دادهها با رویه GLM نرمافزار SAS نسخه 9.4مورد تجزیه و تحلیل آماری قرار گرفت و مقایسه میانگینها با آزمون دانکن در سطح معنی داری ۵ درصد انجام گرفت. علاوه بر این، برای تعیین روابط خطی یا درجه دوم بین سطوح مصرف پری بیوتیک، داده ها مورد آنالیز اورتوگونال قرار گرفته و معنی دار بودن آن در سطح 5 درصد گزارش شد.
یافتهها: نتایج نشان داد در سن 10 روزگی افزودن 750 گرم در تن خوراک پری بیوتیک سبب بهبود معنی دار وزن بدن و ضریب تبدیل غذایی جوجه های گوشتی نسبت به سایر گروه های آزمایشی شد (05/0P<)، این در حالی بود که در سن 24 روزگی، کمترین ضریب تبدیل غذایی مربوط به گروه دریافت کننده 500 گرم پری بیوتیک بوده و اختلاف آن با گروه های شاهد و مصرف کننده 750 گرم پری بیوتیک در تن خوراک معنی دار بود (05/0P<). در سن 42 روزگی، افزودن 500 گرم پری بیوتیک به هر تن خوراک سبب بهبود معنی دار وزن بدن، ضریب تبدیل غذایی و شاخص تولید نسبت به گروه شاهد شد (05/0P<). درصد ماندگاری در گروه های مصرف کننده 1000 گرم در تن پری بیوتیک و آنتی بیوتیک بالاتر از سایر گروه های آزمایشی بود (05/0P<). کمترین هزینه خوراک مصرفی به ترتیب در گروه های مصرف کننده 500 گرم در تن پری بیوتیک و آنتی بیوتیک مشاهده شده و اختلاف گروه اول نسبت به سایر گروه های آزمایشی به جز آنتی بیوتیک معنی دار بود (05/0P<). استفاده از سطوح مختلف پری بیوتیک در جیره اثر معنی داری بر خوراک مصرفی (در دوره های مختلف پرورش)، تیتر آنتی بادی در پاسخ به واکسیناسیون علیه ویروس بیماری های نیوکاسل و آنفلوآنزا و نیز شمارش تفریقی گلبول های سفید خون نداشت (05/0<P). بیشترین مساحت سطح پرزهای ژژونوم بین گروه های دریافت کننده پری بیوتیک، در پرندگان مصرف کننده 750 گرم در تن خوراک مشاهده شد (05/0P<). افزودن سطوح مختلف پری بیوتیک به صورت خطی و درجه دوم سبب افزایش معنی دار جمعیت لاکتوباسیلوس های موجود در محتویات ایلئوم شد (05/0P<).
نتیجه گیری: به طور کلی استفاده از پری بیوتیک به عنوان یک جایگزین مناسب برای آنتی بیوتیک محرک رشد، صفات تولیدی، ویژگی های ریخت شناختی و جمعیت میکروبی روده جوجه های گوشتی را بهبود داد. با در نظر گرفتن کاهش هزینه خوراک مصرفی به ازای هر کیلوگرم وزن زنده (بیش از 5/5 درصد نسبت به گروه شاهد)، افزودن این محصول به میزان 500 گرم در هر تن خوراک قابل توصیه است.
مواد و روشها: پژوهش حاضر با استفاده از 750 قطعه جوجه یکروزه سویه راس 308 (مخلوط دو جنس با نسبت مساوی) در قالب طرح کاملاً تصادفی با پنج تیمار، پنج تکرار و 30 قطعه جوجه در هر تکرار (پن) انجام شد. گروه های آزمایشی شامل پرندگان دریافتکننده: 1) جیره پایه فاقد پریبیوتیک (شاهد)، 2 تا 4) جیره های پایه حاوی پری بیوتیک پرولین (برپایه اینولین و دیوار سلولی مخمر ساکارومایسس سرویسیه) به ترتیب به میزان 500، 750 و 1000 گرم در تن و 5) جیره پایه حاوی آنتی بیوتیک (زینک باسیتراسین) به میزان 1000 گرم در تن خوراک بودند که از سن 1 تا 42 روزگی در اختیار پرندگان قرار گرفت. در پایان هر دوره پرورش (سنین 10، 24 و 42 روزگی)، وزنکشی گروهی و اندازهگیری خوراک مصرفی هر تکرار انجام و تلفات روزانه ثبت و توزین شد تا ضریب تبدیل غذایی، درصد ماندگاری، شاخص تولید و هزینه خوراک مصرفی به ازای هر کیلوگرم وزن زنده محاسبه شود. در سن ۴۲ روزگی از دو پرنده در هر واحد آزمایشی خونگیری و تیتر آنتیبادی علیه واکسنهای بیماری های نیوکاسل و آنفلوآنزا به روش مهار هماگلوتیناسیون تعیین شد. علاوه بر این، از یک پرنده دیگر در هر تکرار خونگیری با سرنگ حاوی هپارین انجام شد تا شمارش تفریقی گلبولهای سفید انجام و نسبت هتروفیل به لنفوسیت محاسبه شود. در همین سن، دو پرنده با وزن نزدیک به میانگین هر گروه کشتار و محتوای ایلئوم آنها جمع آوری شد تا جمعیت میکروبی شامل لاکتوباسیلوسها، کلیفرمها و باکتریهای گرم منفی در محیطهای کشت اختصاصی شمارش شوند. همچنین، نمونههای بافت بخش میانی ژژونوم پس از جداسازی، با هماتوکسیلین و ائوزین رنگآمیزی شدند و ویژگیهای ریختشناختی شامل طول و ضخامت پرز، عمق کریپت، نسبت طول پرز به عمق کریپت و مساحت سطح پرز محاسبه شد. کلیه دادهها با رویه GLM نرمافزار SAS نسخه 9.4مورد تجزیه و تحلیل آماری قرار گرفت و مقایسه میانگینها با آزمون دانکن در سطح معنی داری ۵ درصد انجام گرفت. علاوه بر این، برای تعیین روابط خطی یا درجه دوم بین سطوح مصرف پری بیوتیک، داده ها مورد آنالیز اورتوگونال قرار گرفته و معنی دار بودن آن در سطح 5 درصد گزارش شد.
یافتهها: نتایج نشان داد در سن 10 روزگی افزودن 750 گرم در تن خوراک پری بیوتیک سبب بهبود معنی دار وزن بدن و ضریب تبدیل غذایی جوجه های گوشتی نسبت به سایر گروه های آزمایشی شد (05/0P<)، این در حالی بود که در سن 24 روزگی، کمترین ضریب تبدیل غذایی مربوط به گروه دریافت کننده 500 گرم پری بیوتیک بوده و اختلاف آن با گروه های شاهد و مصرف کننده 750 گرم پری بیوتیک در تن خوراک معنی دار بود (05/0P<). در سن 42 روزگی، افزودن 500 گرم پری بیوتیک به هر تن خوراک سبب بهبود معنی دار وزن بدن، ضریب تبدیل غذایی و شاخص تولید نسبت به گروه شاهد شد (05/0P<). درصد ماندگاری در گروه های مصرف کننده 1000 گرم در تن پری بیوتیک و آنتی بیوتیک بالاتر از سایر گروه های آزمایشی بود (05/0P<). کمترین هزینه خوراک مصرفی به ترتیب در گروه های مصرف کننده 500 گرم در تن پری بیوتیک و آنتی بیوتیک مشاهده شده و اختلاف گروه اول نسبت به سایر گروه های آزمایشی به جز آنتی بیوتیک معنی دار بود (05/0P<). استفاده از سطوح مختلف پری بیوتیک در جیره اثر معنی داری بر خوراک مصرفی (در دوره های مختلف پرورش)، تیتر آنتی بادی در پاسخ به واکسیناسیون علیه ویروس بیماری های نیوکاسل و آنفلوآنزا و نیز شمارش تفریقی گلبول های سفید خون نداشت (05/0<P). بیشترین مساحت سطح پرزهای ژژونوم بین گروه های دریافت کننده پری بیوتیک، در پرندگان مصرف کننده 750 گرم در تن خوراک مشاهده شد (05/0P<). افزودن سطوح مختلف پری بیوتیک به صورت خطی و درجه دوم سبب افزایش معنی دار جمعیت لاکتوباسیلوس های موجود در محتویات ایلئوم شد (05/0P<).
نتیجه گیری: به طور کلی استفاده از پری بیوتیک به عنوان یک جایگزین مناسب برای آنتی بیوتیک محرک رشد، صفات تولیدی، ویژگی های ریخت شناختی و جمعیت میکروبی روده جوجه های گوشتی را بهبود داد. با در نظر گرفتن کاهش هزینه خوراک مصرفی به ازای هر کیلوگرم وزن زنده (بیش از 5/5 درصد نسبت به گروه شاهد)، افزودن این محصول به میزان 500 گرم در هر تن خوراک قابل توصیه است.
ارسال پیام به نویسنده مسئول
| بازنشر اطلاعات | |
 |
این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است. |
