1- علوم دامی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه بوعلی سینا، همدان، ایران
2- گروه تولید و ژنتیک گیاهی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه بوعلی سینا، همدان، ایران
2- گروه تولید و ژنتیک گیاهی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه بوعلی سینا، همدان، ایران
چکیده: (9 مشاهده)
مقدمه و هدف: در صنعت پرورش مرغ تخمگذار، کشتار جوجههای نر یکروزه، علاوه بر ایجاد نگرانیهای اخلاقی، زیان اقتصادی قابل توجهی دارد. اگر بتوان در صنعت مرغ تخمگذار فقط جوجههای ماده و در صنعت مرغ گوشتی فقط جوجههای نر تولید کرد، هزینهها کاهش یافته و عملکرد افزایش مییابد. پژوهشگران بهدنبال روشهایی هستند تا بتوان جنسیت جوجهها را تحت تأثیر قرار داد. مطالعات متعددی اثرات تزریق هورمونهای استروئیدی بر جنسیت فرزندان را بررسی کردهاند و نشان دادهاند که جنسیت طیور با این روش تا حدودی تحت تأثیر قرار میگیرد، با این حال، روشهای تزریق میتوانند تنش زیادی در پرندگان ایجاد کنند و این مسئله نیاز به بررسی تکنیکهای جایگزین و کم تنشتر را ضروری میکنند. یکی از این جایگزینها از طریق تغذیه است. اثر هورمونها در خوراک طیور و تأثیر آنها بر جنسیت فرزندان هنوز بهخوبی بررسی نشده است و مطالعات محدودی به این موضوع پرداختهاند، با این حال برای رسیدن به نتیجه قطعی تحقیقات بیشتر در این زمینه ضروری به نظر میرسد. این پژوهشها احتمال دادهاند که تأثیر هورمونها از طریق تغییرات در سطح هورمونهای خونی اعمال میشود، اما مکانیسم دقیق این فرآیند همچنان ناشناخته باقی مانده است. علاوه بر این، مطالعات مختلف تأثیر استروژنهای گیاهی در خوراک بر هورمونهای استروییدی را گزارش کردهاند و برخی حتی اثرات تزریق آنها در مایع آمنیوتیک را بر جنسیت جنین نشان دادهاند. با این وجود، تأثیر استفاده از گیاهان دارویی در خوراک طیور بر جنسیت جوجهها ناشناخته مانده است. در انسان و برخی دیگر از حیوانات، pH در تعیین جنسیت نقش داشته است، اما دادههای مربوط به تأثیر آن بر جنسیت طیور کمیاب است. این مطالعه با هدف بررسی اثرات هورمون های جنسی تستوسترون و پروژسترون و گیاهان دارویی سیر و رازیانه بر نسبت جنسیتی جوجهها و pH تخممرغ و خون در مرغهای مادر تخمگذار و ارتباط بین جنسیت و pH خون و تخممرغ انجام شد.
مواد و روشها: در این مطالعه از صد قطعه مرغ مادر تخمگذار Hy-Line W80 بهصورت پنج تیمار، پنج تکرار و چهار قطعه مرغ در هر تکرار در قالب طرح کاملاً تصادفی استفاده شد. تیمارهای آزمایشی شامل: 1- جیره شاهد (بر پایه ذرت-کنجاله سویا) 2- جیره شاهد + 1 میلیگرم تستوسترون در کیلوگرم جیره 3-جیره شاهد + 1 میلیگرم پروژسترون در کیلوگرم جیره 4-جیره شاهد + 400 میلیگرم عصاره خشک رازیانه در کیلوگرم جیره و 5- جیره شاهد + 400 میلیگرم عصاره خشک سیر در کیلوگرم جیره بودند. آزمایش به مدت 5 هفته انجام شد. طی مدت پژوهش، pH تخممرغ (سفیده و زرده) و خون بهصورت هفتگی با استفاده از pH متر اندازهگیری شد. در پایان پژوهش، کیفیت تخممرغ بر اساس شاخص زرده، شاخص سفیده، شاخص شکل، درصد زرده، درصد سفیده، نسبت پوسته و واحد هاو ارزیابی شد. برای تعیین جنسیت ژنتیکی DNA از بافتهای جنینی استخراج شد. آغازگرهای اختصاصی برای ژن CHD-1 طراحی شد. سپس واکنش PCR انجام و محصول PCR توسط الکتروفورز با ژل آگارز بررسی شد. دادههای بهدستآمده با استفاده از نرمافزار آماری SAS تجزیه و تحلیل شدند.
یافتهها: نتایج بهدست آمده از این پژوهش نشان داد که نسبت جنس نر توسط تیمار تستوسترون و نسبت جنس ماده توسط تیمارهای پروژسترون، رازیانه و سیر در مقایسه با گروه شاهد بهصورت نزدیک به معنیدار افزایش یافتند (0565/0P=). هفته دارای اثر معنیداری بر pH پلاسما بود. در هفته اول دوره آزمایش pH پلاسما در تیمارهای مختلف در مقایسه با شاهد به صورت معنیدار کاهش یافت، در هفته سومpH پلاسما در تیمار پروژسترون در مقایسه با شاهد به صورت معنیداری افزایش یافت اما تیمارهای تستوسترون، رازیانه و سیر تفاوت معنیداری با تیمار شاهد نشان ندادند، در سایر هفتهها و در کل دوره اثر تیمارهای آزمایشی بر pH پلاسما معنیدار نبود. اثر هفته دارای تأثیر معنی داری بر pHزرده و سفیده بود. در هفته چهارم دوره آزمایش، تیمارهای آزمایشی pH سفیده را در مقایسه با شاهد کاهش دادند بهطوریکه pH سفیده در تیمارهای عصاره رازیانه و عصاره سیر بهصورت معنیداری در مقایسه با شاهد کاهش یافت، در تیمارهای پروژسترون و تستوسترون نیز pH سفیده کاهش یافت اما در مقایسه با شاهد معنی دار نبود. دادههای مربوط به pH زرده توسط تیمارهای آزمایشی تحت تأثیر قرار نگرفت (05/0 P>). در سایر هفتهها و در کل دوره آزمایش pH سفیده و زرده تخممرغ در تیمارهای مختلف در مقایسه با تیمار شاهد تفاوت معنیداری را نشان نداد. صفات کیفی تخم مرغ (میانگین ضخامت پوسته، نسبت پوسته، شاخص شکل، شاخص زرده، شاخص سفیده، درصد زرده، درصد سفیده و واحد هاو) نیز تحت تأثیر هیچ کدام از تیمارها قرار نگرفت (05/0P>).
نتیجهگیری: بهطورکلی، نتایج این پژوهش نشان داد که استفاده از هورمونهای تستوسترون و پروژسترون، عصارههای سیر و رازیانه در خوراک مرغهای مادر تخمگذار در مقادیر استفاده شده توانست بر نسبت جنسی فرزندان تا حدودی تاثیر بگذارند بدون اینکه تأثیر منفی بر کیفیت تخممرغ داشته باشند. در هفته اول و سوم تغییر در pH خون و در هفته چهارم تغییر در pH سفیده تخممرغ مشاهده شد، با اینحال، در این مطالعه، تأثیر تیمارهای آزمایشی بر جنسیت از طریق تأثیر آنها برpH خون یا تخممرغ نبود. توصیه میشود تحقیقات بیشتری با استفاده از گونههای مختلف پرندگان تحت شرایط محیطی متفاوت یا در یک دوره زمانی طولانیتر انجام شود تا رابطه بین جنسیت، pH خون و pH تخممرغ بهتر درک شود.
مواد و روشها: در این مطالعه از صد قطعه مرغ مادر تخمگذار Hy-Line W80 بهصورت پنج تیمار، پنج تکرار و چهار قطعه مرغ در هر تکرار در قالب طرح کاملاً تصادفی استفاده شد. تیمارهای آزمایشی شامل: 1- جیره شاهد (بر پایه ذرت-کنجاله سویا) 2- جیره شاهد + 1 میلیگرم تستوسترون در کیلوگرم جیره 3-جیره شاهد + 1 میلیگرم پروژسترون در کیلوگرم جیره 4-جیره شاهد + 400 میلیگرم عصاره خشک رازیانه در کیلوگرم جیره و 5- جیره شاهد + 400 میلیگرم عصاره خشک سیر در کیلوگرم جیره بودند. آزمایش به مدت 5 هفته انجام شد. طی مدت پژوهش، pH تخممرغ (سفیده و زرده) و خون بهصورت هفتگی با استفاده از pH متر اندازهگیری شد. در پایان پژوهش، کیفیت تخممرغ بر اساس شاخص زرده، شاخص سفیده، شاخص شکل، درصد زرده، درصد سفیده، نسبت پوسته و واحد هاو ارزیابی شد. برای تعیین جنسیت ژنتیکی DNA از بافتهای جنینی استخراج شد. آغازگرهای اختصاصی برای ژن CHD-1 طراحی شد. سپس واکنش PCR انجام و محصول PCR توسط الکتروفورز با ژل آگارز بررسی شد. دادههای بهدستآمده با استفاده از نرمافزار آماری SAS تجزیه و تحلیل شدند.
یافتهها: نتایج بهدست آمده از این پژوهش نشان داد که نسبت جنس نر توسط تیمار تستوسترون و نسبت جنس ماده توسط تیمارهای پروژسترون، رازیانه و سیر در مقایسه با گروه شاهد بهصورت نزدیک به معنیدار افزایش یافتند (0565/0P=). هفته دارای اثر معنیداری بر pH پلاسما بود. در هفته اول دوره آزمایش pH پلاسما در تیمارهای مختلف در مقایسه با شاهد به صورت معنیدار کاهش یافت، در هفته سومpH پلاسما در تیمار پروژسترون در مقایسه با شاهد به صورت معنیداری افزایش یافت اما تیمارهای تستوسترون، رازیانه و سیر تفاوت معنیداری با تیمار شاهد نشان ندادند، در سایر هفتهها و در کل دوره اثر تیمارهای آزمایشی بر pH پلاسما معنیدار نبود. اثر هفته دارای تأثیر معنی داری بر pHزرده و سفیده بود. در هفته چهارم دوره آزمایش، تیمارهای آزمایشی pH سفیده را در مقایسه با شاهد کاهش دادند بهطوریکه pH سفیده در تیمارهای عصاره رازیانه و عصاره سیر بهصورت معنیداری در مقایسه با شاهد کاهش یافت، در تیمارهای پروژسترون و تستوسترون نیز pH سفیده کاهش یافت اما در مقایسه با شاهد معنی دار نبود. دادههای مربوط به pH زرده توسط تیمارهای آزمایشی تحت تأثیر قرار نگرفت (05/0 P>). در سایر هفتهها و در کل دوره آزمایش pH سفیده و زرده تخممرغ در تیمارهای مختلف در مقایسه با تیمار شاهد تفاوت معنیداری را نشان نداد. صفات کیفی تخم مرغ (میانگین ضخامت پوسته، نسبت پوسته، شاخص شکل، شاخص زرده، شاخص سفیده، درصد زرده، درصد سفیده و واحد هاو) نیز تحت تأثیر هیچ کدام از تیمارها قرار نگرفت (05/0P>).
نتیجهگیری: بهطورکلی، نتایج این پژوهش نشان داد که استفاده از هورمونهای تستوسترون و پروژسترون، عصارههای سیر و رازیانه در خوراک مرغهای مادر تخمگذار در مقادیر استفاده شده توانست بر نسبت جنسی فرزندان تا حدودی تاثیر بگذارند بدون اینکه تأثیر منفی بر کیفیت تخممرغ داشته باشند. در هفته اول و سوم تغییر در pH خون و در هفته چهارم تغییر در pH سفیده تخممرغ مشاهده شد، با اینحال، در این مطالعه، تأثیر تیمارهای آزمایشی بر جنسیت از طریق تأثیر آنها برpH خون یا تخممرغ نبود. توصیه میشود تحقیقات بیشتری با استفاده از گونههای مختلف پرندگان تحت شرایط محیطی متفاوت یا در یک دوره زمانی طولانیتر انجام شود تا رابطه بین جنسیت، pH خون و pH تخممرغ بهتر درک شود.
ارسال پیام به نویسنده مسئول
| بازنشر اطلاعات | |
 |
این مقاله تحت شرایط Creative Commons Attribution-NonCommercial 4.0 International License قابل بازنشر است. |
