fa اثر افزودن امولسی ‎فایر و مولتی‌آنزیم در جیره‌های حاوی کنجاله کلزا با سطوح متفاوت انرژی بر عملکرد، ویژگی‌های لاشه، قابلیت هضم مواد مغذی و برخی فراسنجه‌های خونی در جوجه‌های گوشتی تغذیه طیور تغذیه طیور پژوهشي Research <div style="text-align: justify;"><span style="font-family:IRANsharp;"><span style="line-height:2;"><span style="font-size:11pt"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><b><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="color:black">چکیده مبسوط</span></span></b></span></span></span><br> <span style="font-size:11pt"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><b><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="color:black">مقدمه و هدف:</span></span></b><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="color:black"> به &lrm;دلیل بالابودن قیمت منابع پروتئینی، پرورش‌دهندگان به دنبال منابع جایگزین برای مکمل&lrm; های پروتئینی هستند که با هزینه کمتری در دسترس باشند. تأمین انرژی جیره نیز هزینه بالایی دارد که قسمت عمده آن در جیره توسط منابع مختلف چربی و روغن تامین می‌شود. برخی از مواد افزودنی‌ها، مانند مولتی‌آنزیم‌ها و امولسی</span></span><span dir="LTR" lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="color:black">&lrm;</span></span><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="color:black">فایرها، می‌توانند در دسترس بودن و قابلیت هضم مواد مغذی به‌ویژه پروتئین‌ها و چربی‌ها را افزایش دهند. از این &lrm;رو، این پژوهش با هدف بررسی اثر افزودن مولتی &lrm;آنزیم و امولسی</span></span><span dir="LTR" lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="color:black">&lrm;</span></span><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="color:black">فایر در جیره‌های حاوی کنجاله کلزا با سطوح متفاوت انرژی بر عملکرد، ویژگی&lrm; های لاشه، فراسنجه‌های خونی، و قابلیت هضم مواد مغذی در جوجه‌های گوشتی انجام شد.&nbsp; </span></span></span></span></span><br> <span style="font-size:11pt"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><b><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="color:black">مواد و روش‌ها:</span></span></b><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="color:black"> تعداد 800 قطعه جوجه گوشتی نر یک&lrm;روزه سویه راس 308 در قالب طرح کاملاً تصادفی با آرایش فاکتوریل 2</span></span><span dir="LTR" style="font-size:8.0pt"><span style="color:black">*</span></span><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="color:black">2</span></span><span dir="LTR" style="font-size:8.0pt"><span style="color:black">*</span></span><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="color:black">2 شامل دو سطح انرژی (توصیه&lrm; شده و صد کیلوکالری کمتر از مقدار توصیه شده)، دو سطح مولتی &lrm;آنزیم و موزایم (صفر و 0/01 درصد جیره) و دو سطح امولسی</span></span><span dir="LTR" lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="color:black">&lrm;</span></span><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="color:black">فایر لیزوفسفولیپید (صفر و 0/05 درصد جیره) در 40 واحد آزمایشی با پنج تکرار و 20 پرنده در هر تکرار توزیع و به&lrm; مدت 42 روز در سه دوره آغازین (10-1 روزگی)، رشد (24-11 روزگی) و پایانی (42-25 روزگی) پرورش داده شدند.</span></span></span></span></span><br> <span style="font-size:11pt"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><b><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="background:white"><span style="color:black">یافته‌ها: </span></span></span></b><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="color:black">افزودن آنزیم و امولسی</span></span><span dir="LTR" lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="color:black">&lrm;</span></span><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="color:black">فایر به جیره‌های با سطح بالای انرژی در مقایسه با جیره‌های با سطح پایین انرژی سبب بهبود افزایش وزن در دوره رشد شد. در دوره پایانی، تفاوتی در افزایش وزن با استفاده از جیره‌های با سطح پایین انرژی و استفاده از آنزیم و امولسی</span></span><span dir="LTR" lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="color:black">&lrm;</span></span><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="color:black">فایر در مقایسه با جیره‌های با سطح توصیه شده انرژی بدون افزودن آنزیم و امولسی</span></span><span dir="LTR" lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="color:black">&lrm;</span></span><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="color:black">فایر و یا با استفاده از آنزیم و یا استفاده از امولسی</span></span><span dir="LTR" lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="color:black">&lrm;</span></span><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="color:black">فایر و یا هر دو افزودنی ایجاد نشد. در کل دوره، استفاده از جیره‌های با سطوح پایین انرژی با استفاده از آنزیم و امولسی</span></span><span dir="LTR" lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="color:black">&lrm;</span></span><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="color:black">فایر تفاوتی در افزایش وزن در مقایسه با جیره‌های با سطح توصیه &shy;شده انرژی بدون آنزیم و امولسی</span></span><span dir="LTR" lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="color:black">&lrm;</span></span><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="color:black">فایر نشان نداد. اثرات متقابل سه جانبه سطح انرژی، آنزیم و امولسی</span></span><span dir="LTR" lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="color:black">&lrm;</span></span><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="color:black">فایر بر مصرف خوراک در هیچ یک از دوره‌های پرورش معنی‌دار نبود. در دوره آغازین، استفاده از آنزیم و امولسی</span></span><span dir="LTR" lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="color:black">&lrm;</span></span><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="color:black">فایر در جیره‌های با سطح توصیه شده انرژی سبب بهبود ضریب تبدیل خوراک نسبت به جیره‌های با سطوح پایین انرژی، بدون استفاده از آنزیم و امولسی</span></span><span dir="LTR" lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="color:black">&lrm;</span></span><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="color:black">فایر شد. در دوره رشد، ضریب تبدیل خوراک با استفاده از جیره‌های با سطح انرژی توصیه &lrm;شده و با استفاده از آنزیم و امولسی</span></span><span dir="LTR" lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="color:black">&lrm;</span></span><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="color:black">فایر نسبت به جیره‌های با سطح پایین انرژی بدون افزودنی و یا با استفاده از آنزیم و یا امولسی</span></span><span dir="LTR" lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="color:black">&lrm;</span></span><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="color:black">فایر و یا هر دو افزودنی بهبود یافت. در دوره پایانی، تفاوتی درضریب تبدیل خوراک با استفاده از جیره‌های با سطوح پایین انرژی، حاوی آنزیم و امولسی</span></span><span dir="LTR" lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="color:black">&lrm;</span></span><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="color:black">فایر در مقایسه با جیره‌های با سطح توصیه شده انرژی بدون افزودن آنزیم و امولسی</span></span><span dir="LTR" lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="color:black">&lrm;</span></span><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="color:black">فایر و یا با استفاده از آنزیم و یا امولسی</span></span><span dir="LTR" lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="color:black">&lrm;</span></span><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="color:black">فایر و یا هر دو افزودنی مشاهده نشد. در کل دوره، ضریب تبدیل خوراک در جیره‌های با سطح پایین انرژی و استفاده از آنزیم و امولسی</span></span><span dir="LTR" lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="color:black">&lrm;</span></span><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="color:black">فایر با ضریب تبدیل خوراک جیره‌های با انرژی توصیه شده بدون افزودنی و یا با استفاده از آنزیم و یا امولسی</span></span><span dir="LTR" lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="color:black">&lrm;</span></span><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="color:black">فایر تفاوت معنی‌داری را نشان نداد. بیشترین درصد لاشه مربوط به استفاده از جیره‌های با سطوح توصیه شده انرژی و حاوی آنزیم و امولسی</span></span><span dir="LTR" lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="color:black">&lrm;</span></span><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="color:black">فایر بود. بیشترین درصد سینه مربوط به جیره‌های با سطح انرژی توصیه شده و استفاده از آنزیم بود. بیشترین درصد چربی محوطه بطنی و بیشترین درصد سنگدان مربوط به جیره‌های شاهد با سطح انرژی توصیه شده بودند. همچنین، بیشترین درصدهای کبد و پانکراس به جیره‌های با سطوح انرژی توصیه&lrm; شده و حاوی امولسی</span></span><span dir="LTR" lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="color:black">&lrm;</span></span><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="color:black">فایر تعلق داشت. بیشترین غلظت &lrm;های تری‌گلیسرید و </span></span><i><span dir="LTR" style="font-size:8.0pt"><span style="color:black">VLDL</span></span></i><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="color:black"> خون در جیره‌های با سطح توصیه شده انرژی بدون استفاده از آنزیم و امولسی</span></span><span dir="LTR" lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="color:black">&lrm;</span></span><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="color:black">فایر یافت شد. استفاده از امولسی</span></span><span dir="LTR" lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="color:black">&lrm;</span></span><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="color:black">فایر در جیره‌های با سطوح توصیه شده انرژی موجب کاهش غلظت تری‌گلیسرید و </span></span><i><span dir="LTR" style="font-size:8.0pt"><span style="color:black">VLDL</span></span></i><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="color:black"> نسبت به جیره‌های با سطح توصیه شده انرژی بدون استفاده از آنزیم و امولسی</span></span><span dir="LTR" lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="color:black">&lrm;</span></span><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="color:black">فایر و یا جیره‌های با سطح توصیه شده انرژی با استفاده از آنزیم شد. تفاوتی در غلظت &lrm;های تری‌گلیسرید و </span></span><i><span dir="LTR" style="font-size:8.0pt"><span style="color:black">VLDL</span></span></i><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="color:black"> خون با افزودن آنزیم و امولسی</span></span><span dir="LTR" lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="color:black">&lrm;</span></span><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="color:black">فایر در جیره‌های با سطوح پایین انرژی مشاهده نشد. افزودن امولسی</span></span><span dir="LTR" lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="color:black">&lrm;</span></span><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="color:black">فایر به جیره‌های با سطح پایین انرژی، غلظت&shy; های تری گلیسرید و </span></span><i><span dir="LTR" style="font-size:8.0pt"><span style="color:black">VLDL</span></span></i><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="color:black"> خون کمتری را نسبت به جیره‌های با سطح توصیه شده انرژی بدون استفاده از آنزیم و امولسی</span></span><span dir="LTR" lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="color:black">&lrm;</span></span><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="color:black">فایر و یا با استفاده از آنزیم یا هر دو افزودنی نشان داد. جیره‌های حاوی آنزیم، قابلیت هضم ماده آلی، پروتئین خام و چربی خام بهتری را نشان دادند. استفاده از امولسی</span></span><span dir="LTR" lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="color:black">&lrm;</span></span><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="color:black">فایر در جیره قابلیت هضم پروتئین و چربی را بهبود بخشید.</span></span></span></span></span><br> <span style="font-size:11pt"><span style="direction:rtl"><span style="unicode-bidi:embed"><b><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="color:black">نتیجه‌گیری: </span></span></b><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="color:black">نتایج این آزمایش نشان می &lrm;دهند که استفاده از مولتی‌آنزیم وموزایم و امولسی</span></span><span dir="LTR" lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="color:black">&lrm;</span></span><span lang="FA" style="font-size:10.0pt"><span style="color:black">فایر در جیره‌های حاوی کنجاله کلزا با سطح انرژی پایین‌تر از میزان توصیه شده (100 کیلوکالری کمتر از مقدار توصیه شده) در دوره پایانی و کل دوره می‌تواند در بهبود وزن و ضریب تبدیل خوراک و قابلیت هضم پروتئین خام و چربی خام موثر باشد. با کاهش 100 کیلوکالری انرژی از مقدار انرژی توصیه &lrm;شده در دوره‌ پایانی و رشد، حدود 2 درصد از مقدار روغن جیره کاسته شد که این امر در کاهش هزینه جیره موثر بود.</span></span></span></span></span></span></span><br> &nbsp;</div> <div style="text-align: justify;"><span style="line-height:2;"><span style="font-size:14px;"><span style="font-family:Times New Roman;"><span style="unicode-bidi:embed"><b><span style="color:black">Extended Abstract<span style="background:white"></span></span></b></span><br> <span style="unicode-bidi:embed"><b><span style="color:black">Background:</span></b><span style="color:black"> Due to the high price of protein sources, breeders are looking for alternative sources that are available at a lower cost. The diet energy supply also has a high cost, most of which is provided by different sources of fat and oil. Some additives, such as Vemozyme enzyme and emulsifiers, increase the availability and digestibility of nutrients, especially protein and fats. Therefore, this research was conducted to investigate the effect of adding multi-enzyme and emulsifier in diets containing rapeseed meal with different energy levels on performance, carcass characteristics, nutrient digestibility, and blood parameter concentrations in broiler chickens.</span><span dir="RTL" lang="FA"><span style="color:black"></span></span></span><br> <span style="unicode-bidi:embed"><b><span style="color:black">Methods:</span></b><span style="color:black"> 800 one-day-old male broiler chickens of Ross 308 strain were reared in a completely randomized design with 2&times;2&times;2 factorial arrangement, including two levels of energy (recommended and 100 kilocalories less than the recommended amount), two levels of Vemozyme enzyme (0 and 0.01% of the diet), and two levels of the Lysophospholipid emulsifier (0 and 0.05% of the diet) distributed in 40 experimental units with five replications and 20 birds per replication in three starter (1-10 days), growth (11-24 days), and final (25-42 days) periods for 42 days.</span></span><br> <b><span style="color:black">Results:</span></b><span style="color:black"> Adding the enzyme and emulsifier to diets with high energy levels improved weight gain during the growth period compared to diets with low energy levels. In the final period, weight gain was different using diets with a low level of energy and using the enzyme and emulsifier compared to those with the recommended level of energy without adding the enzyme and emulsifier, or using the enzyme, emulsifier, or both. In the whole period, using diets with low energy levels with enzyme and emulsifier showed no differences in weight gain compared to diets with recommended energy levels without the enzyme and emulsifier. The three interaction effects of the energy level, enzyme, and emulsifier were not significant on feed consumption in all the rearing periods. In the starter period, using the enzyme and emulsifier in diets with recommended energy levels improved the feed conversion ratio (FCR) compared to diets with low energy levels, without using the enzyme and emulsifier. In the growth period, FCR was improved by using diets with recommended energy levels and using the enzyme and emulsifier compared to low-energy diets without additives or using the enzyme, emulsifier, or both additives. In the final period, there were no differences in the FCR using diets with a low level of energy, containing the enzyme and emulsifier, compared to those with the recommended level of energy without adding the enzyme and emulsifier, or using the enzyme, emulsifier, or both additives. In the whole period, the FCR in diets with low energy levels and using the enzyme and emulsifier showed no significant difference with the FCR of diets with recommended energy without additives or using the enzyme or emulsifier. The highest carcass percentage belonged to the use of diets with recommended levels of energy and containing the enzyme and emulsifier. The highest breast percentage was observed for diets with recommended energy levels and enzyme use. The highest percentage of fat in the abdominal area and the highest percentage of gizzard belonged to the control diets with the recommended energy level. Moreover, the highest percentages of liver and pancreas were recorded for diets with recommended energy levels and containing emulsifier. The highest blood triglyceride and VLDL concentrations were found using diets with the recommended level of energy without using the enzyme and emulsifier. The use of emulsifier in diets with recommended </span><span style="unicode-bidi:embed"><span style="color:black">energy levels decreased triglyceride and VLDL concentrations compared to diets with recommended energy levels without using the enzyme and emulsifier or diets with recommended energy levels using the enzyme. There were no differences in blood triglyceride and VLDL concentrations when the enzyme and emulsifier were added to diets with low energy levels. Adding the emulsifier to diets with low energy levels led to lower blood triglyceride and VLDL concentrations than diets with recommended energy levels without using the enzyme and emulsifier or using the enzyme or both additives. Diets containing enzymes showed better digestibility of organic matter, crude protein, and crude fat. Using the emulsifier in the diet improved the digestibility of protein and fat. </span></span><br> <span style="unicode-bidi:embed"><b><span style="color:black">Conclusion:</span></b><span style="color:black"> The results of this experiment show that using the multienzyme Vemozyme and emulsifier in diets containing rapeseed meal with energy levels lower than the recommended amount in the final and the whole period can effectively improve the weight, FCR, and the digestibility of crude protein and crude fat. The amount of oil in the diet was reduced by reducing 100 kcal of energy from the recommended amount of energy in the final and growth periods by about 2%, which effectively reduced the cost of the diet. </span></span><br> <span style="unicode-bidi:embed"><span style="color:black"></span></span></span></span></span><br> &nbsp;</div> افزودنی‌های خوراکی, رشد, ضریب تبدیل, مواد مغذی, هزینه Cost, Feed conversion ratio, Food additives, Growth, Nutrients 54 69 http://rap.sanru.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-45-1&slc_lang=fa&sid=1 Sepideh Gazani سپیده گزانی sepidehgazani25@gmail.com 100319475328460025147 100319475328460025147 No Department of Animal Science, College of Animal Sciences and Fisheries, Sari Agricultural Sciences and Natural Resources University, Sari, Iran گروه علوم دامی، دانشکده علوم دامی و شیلات، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری، ساری، ایران Mansour Rezaei منصور رضائی mrezaei2000@yahoo.com 100319475328460025148 100319475328460025148 Yes Department of Animal Science, College of Animal Sciences and Fisheries, Sari Agricultural Sciences and Natural Resources University, Sari, Iran گروه علوم دامی، دانشکده علوم دامی و شیلات، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری، ساری، ایران Mohammad Kazemifard محمد کاظمی فرد mo.kazemifard@gmail.com 100319475328460025149 100319475328460025149 No Department of Animal Science, College of Animal Sciences and Fisheries, Sari Agricultural Sciences and Natural Resources University, Sari, Iran گروه علوم دامی، دانشکده علوم دامی و شیلات، دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری، ساری، ایران