fa تاثیر جیره های‌ با انرژی متابولیسمی متفاوت بر خصوصیات و ترکیب فیزیکی و شیمیایی لاشه بزغاله‌های نر تغذیه نشخوارکنندگان تغذیه نشخوارکنندگان پژوهشي Research <div style="text-align: justify;"><span style="font-size:11px;"><strong>این تحقیق به&shy; منظور</strong> <strong>بررسی خصوصیات فیزیکی و</strong> <strong>شیمیایی لاشه بزغاله‌های نر پرواری با استفاده از نسبت&shy; های مختلف انرژی قابل متابولیسم انجام شد. از 36 رأس بزغاله نر سیاه لری (بومی) بعد از شیرگیری (چهار ماهگی) با میانگین وزن شروع پروار 25 کیلوگرم در جایگاه بسته با سه جیره‌ متفاوت به ترتیب حاوی 2، 4/2و 8/2 مگاکالری در کیلوگرم انرژی قابل متابولیسم و14 درصد پروتئین خام استفاده شد. در پایان آزمایش از هر تیمار شش رأس بز ذبح و پس از تفکیک و</strong> <strong>تجزیه فیزیکی لاشه‌ها، ترکیب شیمیایی آن‌ها نیز تعیین گردید. اطلاعات بدست آمده در قالب طرح کاملاً تصادفی با نرم‌افزار </strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman bold,serif;">SAS</span></span></strong><strong> و رویه </strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman bold,serif;">GLM</span></span></strong><strong> تجزیه و تحلیل و برای مقایسه میانگین‌ها از آزمون چند دامنه&shy; ای دانکن استفاده شد.</strong> <strong>نتایج نشان داد که</strong> <strong>مناسب ترین بازده لاشه 5/46 درصد و وزن بدن خالی 91 درصد</strong> <strong>در جیره حاوی 8/2 انرژی متابولیسمی مشاهده شد</strong> <strong>(05/0></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman bold,serif;">p</span></span></strong><strong>). بیشترین درصد قطعات با ارزش لاشه شامل سردست، ران و راسته به ترتیب 2/23، 5/28 و 9/20 درصد با مصرف 8/2 مگاکالری در کیلوگرم انرژی قابل متابولیسم بدست آمد (05/0></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman bold,serif;">p</span></span></strong><strong>). بالاترین درصد گوشت بدست آمده از قطعات ران و راسته به ترتیب 5/74 و 1/57 درصد و حداکثر سطح مقطع ماهیچه راسته و طول آن نیز در جیره با مصرف انرژی قابل متابولیسم 8/2 مگاکالری بر کیلوگرم ماده خشک حاصل شد (05/0></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman bold,serif;">p</span></span></strong><strong>). بیشترین درصد پروتئین لاشه در جیره یک با مقدار 7/22 درصد و کمترین در جیره دو با مقدار 1/21 درصد مشاهده و تفاوت بین درصد پروتئین جیره 1 و 2 معنی‌دار بود (05/0></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman bold,serif;">p</span></span></strong><strong>). به طور کلی با توجه به نتایج این آزمایش می &shy;توان گفت جیره با انرژی متابولیسمی 8/2 مگاکالری در بین جیره&shy; های مذکور موجب عملکرد بهتر</strong><strong> خصوصیات فیزیکی و شیمیایی لاشه شده و برای دوره پروار 90 روزه و بلافاصله پس از شیرگیری بزغاله‌ها مناسب تر است. </strong></span></div> This research was carried out to investigate the carcass physical and chemical characteristic of fattening black male kids. The 36 black male kids (native) weaned (4 months) with 25 kg initial weight fattened in closed nutrition system. They were received different diets of 1, 2 and 3 by different levels of 2, 2.4 and 2.8 Mcal/kg DM metabolizable energy (ME) respectively and 14 per cent crud protein. At the end of experiment 6 kids of each treatment randomly were selected, slaughtered and determined carcass physical and chemical characteristics. All data were analyzed in completely random design with using the GLM procedure of Statistical Analysis System package (SAS) ver. 8.2 (SAS Institute Inc., Cary, N.C.) and Duncan&rsquo;s multiple range test was used to determine differences between treatment means (P< 0.05). The result showed that the best of carcass efficiency and empty body weight were 46.5 and 91 per cent in 2.8 Mcal/kg DM of ME diets respectively (P<0.05).The highest percentage of valuable parts of carcass included shoulder, leg and longissimus lumbar (eye) muscle were 23.2, 28.5 and 20.9 per cent respectively (P<0.05). Also, the highest percentage of red meat were 74.5 and 57.1 per cent in the leg and longissimus lumbar muscle respectively (P<0.05). The maximum eye muscle area and length of eye muscle were in 2.8 Mcal/kg DM ME (P<0.05) diet. The highest percentage of carcass crud protein was 22.7 in diet 1, but the lowest was 21.4 per cent in diet 2 (P<0.05). In conclusion, the diet of 2.8 Mcal/kg DM ME and 90 days fattening period recommended because it improved carcass physical and chemical composition characteristics of black male kids.<br> &nbsp; پروار بزغاله, انرژی جیره, ترکیب فیزیکی و شیمیایی, لاشه Kids fattening, Diets energy, Physical and chemical characteristic, Carcass 83 91 http://rap.sanru.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-956-1&slc_lang=fa&sid=1 Morteza Karami مرتضی کرمی karami_morteza@yahoo.com 100319475328460011092 100319475328460011092 Yes Department of Animal Science, Agriculture and Natural Resources Research and Education Center, Shahrekord, 415, AREEO, Iran بخش علوم دامی، مرکز تحقیقات و آموزش کشاورزی و منابع طبیعی استان چهارمحال و بختیاری، سازمان تحقیقات، آموزش و ترویج کشاورزی، شهرکرد، ایران