fa تأثیر عمل‌آوری کود مرغی با سطوح مختلف تانن استخراج شده از پوست انار بر قابلیت هضم شکمبه‌ای و روده‌ای آن تغذیه نشخوارکنندگان تغذیه نشخوارکنندگان پژوهشي Research <span style="font-size:11px;"><strong>به منظور بررسی اثر عمل‌آوری کود مرغی با تانن استخراج شده از پوست انار بر قابلیت‌</strong> <strong>هضم شکمبه‌ای و روده‌ای</strong><strong> آن</strong><strong>، آزمایشی در قالب طرح کاملاً تصادفی در دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی خوزستان انجام شد. تیمارهای آزمایشی شامل سطوح صفر (تیمار شاهد)، 5، 10، 15، 20، 25، 30 و 35 درصد عصاره تاننی به کود مرغی بود. برای هر تیمار 5 تکرار در نظر گرفته شد. تجزیه‌پذیری شکمبه‌ای و هضم روده‌ای مواد مغذی تیمارهای آزمایشی به ترتیب به روش کیسه‌های نایلونی و هضم سه مرحله‌ای اندازه‌گیری شد. نتایج</strong><strong> مربوط به درصد و روند هضم ماده خشک و پروتئین خام و نیز فراسنجه &rlm;های تجزیه&shy; پذیری ماده خشک و پروتئین خام نشان داد که با افزایش سطح عصاره تاننی در کود مرغی بخش سریع تجزیه کاهش </strong><strong>و بخش کند تجزیه افزایش یافت </strong><strong>(001/0</strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">p=</span></span></strong><strong>). ثابت نرخ تجزیه و پتانسیل تجزیه‌پذیری تحت تأثیر سطوح مختلف فرآوری قرار نگرفت. تجزیه‌پذیری موثر در تیمار حاوی 5 درصد عصاره تاننی در کود مرغی بالاترین مقدار و در تیمار حاوی 15 درصد کمترین مقدار بود (001/0</strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">p=</span></span></strong><strong>). بیشترین درصد پروتئین قابل تجزیه در شکمبه در تیمار شاهد و کمترین مقدار در </strong><strong>جیره حاوی 35 درصد عصاره تاننی مشاهده </strong><strong>شد (0013/0</strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">p=</span></span></strong><strong>). بیشترین درصد هضم روده‌ای پروتئین (0021/0</strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">p=</span></span></strong><strong>) و قابلیت هضم ظاهری روده‌ای پروتئین (0031/0</strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">p=</span></span></strong><strong>) در جیره حاوی 25 درصد عصاره تاننی و کمترین مقدار مربوط به جیره حاوی 35 درصد عصاره تاننی بود. بیشترین مقدار پروتئین عبوری (0072/0</strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">p=</span></span></strong><strong>) و درصد هضم کل (0051/0</strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">p=</span></span></strong><strong>) دستگاه گوارش در جیره حاوی 25 درصد عصاره تاننی و کمترین مقدار مربوط به جیره شاهد بود. در کل، نتایج این پژوهش نشان داد که سطح بهینه تانن مورد استفاده برای عمل‌آوری کود مرغی 25 درصد ماده خشک بود، زیرا تجزیه‌پذیری پروتئین خام در شکمبه را کاهش داده و سبب افزایش جریان پروتئین عبوری به روده و افزایش هضم در روده گردید. </strong></span><strong><span style="font-family:2 mitra;"><span style="font-size:12.0pt;"></span></span></strong> In order to study the effect of processing recycled poultry bedding (RPB) with tannin extracted from pomegranate peel (PPE) on the its ruminal and intestinal digestibility, an experiment was conducted as completely randomized design in Agricultural Sciences and Natural Resources University of Khuzestan. Experimental treatments consisted of zero (control treatment), 5, 10, 15, 20, 25, 30 and 35% PPE in RPB. For each treatment, five repeat were considered. Rumen degradability and nutrients intestinal digestion were measured using nylon bags and three-step digestion methods, respectively. The results related to the percentage and trend of dry matter (DM) and crude protein (CP) digestion as well as degradability parameters of DM and CP showed that increasing level of PPE in RPB reduced rapidly degradable fraction (a) of DM and CP and increased their slowly degradable fraction (b) (<em>P</em><span dir="RTL">=</span>0.001). Constant of degradation rate and degradability potential were not affected by different levels of PPE. Highest and lowest effective degradability (ED) of DM and CP were observed in RPB containing 5 and 15% PPE, respectively (<em>P</em><span dir="RTL">=</span>0.001). Highest and lowest percentage of rumen degradable protein (RDP) was observed in control treatment and RPB containing 35% PPE respectively (<em>P</em><span dir="RTL">=</span>0.0013). The highest and lowest percentage of intestinal protein digestion were observed in RPB containing 25 and 35% PPE respectively (<em>P</em><span dir="RTL">=</span>0.0021). RBP containing 25% PPE increased rumen un-degradable protein (RUP) (<em>P</em><span dir="RTL">=</span>0.0072) and total CP digestibility (<em>P</em><span dir="RTL">=</span>0.0051) compared to control diet. In general, results of nylon bag and three-step digestibility studies showed that using 25% PPE was optimum level for processing RPB due to reduction of crude protein degradability and increasing the flow of protein to the intestine. تجزیه‌پذیری شکمبه‌ای, عصاره تاننی, کود مرغی, متابولیسم نیتروژن, هضم روده‌ای Intestinal digestion, Nitrogen metabolism, Recycled poultry bedding, Rumen, Degradability, Tannin extract 62 72 http://rap.sanru.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-559-4&slc_lang=fa&sid=1 Afrooz Sharifi افروز شریفی afrooz.sharifi@yahoo.com 10031947532846009304 10031947532846009304 No Department of Animal Science, Agricultural Sciences and Natural Resources University of Khuzestan دانشگاه کشاورزی و منابع طبیعی خوزستان Morteza Chaji مرتضی چاجی mortezachaji@yahoo.com 10031947532846009305 10031947532846009305 Yes Department of Animal Science, Agricultural Sciences and Natural Resources University of Khuzestan دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی خوزستان Seyyed Alireza Vakili سیدعلیرضا وکیلی ar_vakili@yahoo.com 10031947532846009306 10031947532846009306 No Department of Animal Science, Ferdowsi University of Mashhad دانشگاه فردوسی مشهد