fa اثر منابع مختلف و اندازه ذرات الیاف بر عملکرد، ریخت شناسی و جمعیت میکروبی روده و آنزیم‌های گوارشی در جوجه‌های گوشتی تغذیه طیور تغذیه طیور پژوهشي Research <div style="text-align: justify;"><span style="font-size:11px;"><strong>به&shy; منظور بررسی اثرات چهار منبع الیاف </strong><strong>(پوسته سویا، پوسته جو، پوسته برنج و پوسته ذرت) با دو اندازه ذرات (با میانگین هندسی 1و 2 میلی متر)</strong> <strong>بر عملکرد، قابلیت هضم، ریخت شناسی و جمعیت میکروبی روده در جوجه‌های گوشتی،540 قطعه جوجه خروس گوشتی سویه تجاری راس 308، </strong><strong>از سن 1 تا 42 روزگی، </strong><strong>در قالب طرح کاملاً تصادفی با روش فاکتوریل 2&times;4&nbsp; همراه با یک جیره فاقد منبع الیافی (شاهد)، با چهار تکرار و 15 قطعه جوجه در هر تکرار استفاده شدند.</strong><strong> افزایش وزن در دوره‌های آغازین</strong><strong>،</strong><strong> پایانی و کل دوره، مصرف خوراک در دوره‌های پایانی و کل دوره و </strong><strong>ضریب تبدیل غذایی </strong><strong>در دوره‌های رشد، پایانی و کل دوره پرورش تحت تأثیر منبع الیاف قرار گرفتند. در پایان دوره پرورش تیمار حاوی پوسته جو درشت</strong><strong> دارای افزایش وزن بیشتر، مصرف خوراک پایین‌تر و ضریب تبدیل غذایی کمتری بود (05/0></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">p</span></span></strong><strong>). نامطلوب‌ترین ضریب تبدیل غذایی در تیمار حاوی پوسته برنج مشاهده شد. قابلیت هضم پروتئین (0493/0></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">p</span></span></strong><strong>) و چربی خام (0004/0></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">p</span></span></strong><strong>)، در </strong><strong>تیمار تغذیه شده با پوسته ذرت </strong><strong>به&shy; طور معنی‌دار بیشتر از سایر تیمارها بود</strong><strong>.</strong><strong> در بخش</strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">‌</span></span></strong><strong>های دئودنوم، ژوژنوم و ایلئوم بیشـترین ارتفـاع پرز در تیمار تغذیه شده با پوسته جو و کمترین آن‌ در گروه شاهد مشاهده شد </strong><strong>(05/0></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">p</span></span></strong><strong>)</strong><strong>. </strong><strong>عمق کریپت‌ها در بخش ژوژنوم و قطر کریپت‌ها در هر سه بخش روده تحت تأثیر منبع الیاف قرار گرفت</strong><strong>.</strong><strong> در سکوم تعداد لاکتوباسیل‌ها در تیمارهای حاوی پوسته جو و ذرت بیشتر از تیمارهای </strong><strong>تغذیه شده</strong><strong> با پوسته سویا و برنج بود (05/0></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">p</span></span></strong><strong>)، تعداد باکتری‌های اشریشیاکلی و کلی‌فرم در تیمارهای حاوی الیاف دارای اندازه درشت کمتر بود (007/0></strong><strong><span dir="LTR"><span style="font-family:times new roman,serif;">p</span></span></strong><strong>). </strong><strong>افزودن یک منبع الیافی مانند پوسته جو به جیره‌ کم الیاف جوجه‌های گوشتی اثرات سودمندی را در ارتباط با عملکرد تولید</strong> <strong>به همراه داشت.</strong></span></div> <pre style="text-align: justify;"> <strong><span style="font-family:tahoma;">Inorder to evaluate the effects of four sources of fiber (soy hulls, barley hull, rice husk and corn husks) each with two particle size (with 1 and 2- mm of geometric mean) on performance, nutrient digestibility, some blood parameters, small intestine morphology and secum bacteria in broiler chicken, 540 Ross308 broiler male chicks from 1 to 42 days were used in a completely randomized design with a factorial arrangement 2&times;4, with nine treatments (one control treatment), four replications and 15 broilers in each replicate.Weight gain in the starter and finisher periods, feed intake during the finisher and the whole period, and feed conversion ratio in the growr, finisher and the whole period of breeding were affected the entire fiber source. The treatment with coarse barley hull had more weight gain, lower feed intake, and less conversion ratio (<em>P</em><0.05<em>). </em>The most unfavorable feed conversion ratio observed in treatment containing rice husk. Crude protein (<em>P</em><0.0493) and ether extract (<em>P</em><0.0004) digestibility in corn husks fed diets was higher than other treatments. In duodenum, jejunum and ileum, the highest and lowest villus height were observed in barley hull treatment and control group, respectively (<em>P </em><0.05). The depth of crypt was affected only in the jejunum and crypt diameter in all three parts of the intestine (<em>P</em><0.05). The number of intestinal <em>Lactobacilos</em> in the chiks fed diets containing corn and barley hulls was significantly more than those fed with diets containing soya and rice hull. The fibers particle size had significant effect on <em>E.Coli</em> and <em>coliform</em> bacteria (<em>P</em><0/007). However, with adding a fiber source such as barley or corn hull, to broiler diets would have beneficial effects in yield, health and welfare of the bird.</span></strong></pre> الیاف, اندازه ذرات, جوجه گوشتی, افزایش وزن, ضریب تبدیل غذایی Fiber, Particle size, Broilers, Weight gain, Feed conversion ratio 26 35 http://rap.sanru.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-931-1&slc_lang=fa&sid=1 Vahid Radmehr وحید رادمهر radmehr41@gmail.com 10031947532846009208 10031947532846009208 Yes PhD Student, Department of Animal Science, Sari Agricultural Sciences and Natural Resources University دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری Assadollah Teimouri Yansari اسدالله تیموری یانسری astymori@yahoo.com 10031947532846009209 10031947532846009209 No Associate Professor, Sari Agricultural Sciences and Natural Resources University دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری Mansour Rezaei منصور رضایی mrezaei2000@yahoo.com 10031947532846009210 10031947532846009210 No Professor, Sari Agricultural Sciences and Natural Resources University دانشگاه علوم کشاورزی و منابع طبیعی ساری