fa ررسی تأثیر غلظت های مختلف ویتامین E و سلنیوم در رقیق کننده تریس بر کیفیت اسپرم قوچ عربی تخصصي Special پژوهشي Research <p dir="RTL"><strong>&nbsp; &nbsp; &nbsp;&nbsp;این پژوهش با هدف</strong> <strong>بررسی</strong> <strong>تأثیر</strong> <strong>سطوح مختلف ویتامین </strong><strong><span dir="LTR">E</span></strong><strong> و سلنیوم در رقیق‌کننده تریس بر خصوصیات اسپرم قوچ نژاد عربی نوشته شده است</strong><strong><span dir="LTR">.</span></strong><strong> اسپرم&shy;گیری از هشت رأس قوچ عربی صورت گرفت و منی آن&shy;ها با هم مخلوط شدند. منی مخلوط به 9 قسمت تقسیم و پس از رقیق&shy;سازی از راه تریس، سطوح متفاوت سلنیوم و ویتامین </strong><strong><span dir="LTR">E</span></strong><strong> را دریافت نمودند. این آزمایش در قالب طرح کاملاً تصادفی به صورت فاکتوریال 4&times;3&times;3 انجام شد. تیمارها شامل سطوح ویتامین </strong><strong><span dir="LTR">E</span></strong><strong> (صفر، 30 و 60 میکروگرم در&nbsp;میلی&shy;لیتر)، سلنیوم (صفر، 2 و 4 میکرو گرم در میلی&shy;لیتر) و زمان‌های نگهداری منی (صفر، 2، 4 و 8 ساعت) به صورت مایع تحت دمای یخچال دیده شد. اثر ویتامین </strong><strong><span dir="LTR">E</span></strong><strong>، سلنیوم و زمان</strong><strong> بر کیفیت اسپرم معنی‌دار بود </strong><strong>(05/0</strong><strong><span dir="LTR">P<</span></strong><strong>). بررسی اثرات متقابل نشان داد که </strong><strong>بیشترین تحرک پیش&shy;رونده اسپرم مربوط به زمان صفر شاهد و نیز سطح 2 سلنیوم بدون ویتامین </strong><strong><span dir="LTR">E</span></strong><strong> بوده و کم&shy;ترین تحرک اسپرم نیز در تیمار 2 سلنیوم به اضافه 60 ویتامین </strong><strong><span dir="LTR">E</span></strong><strong> در زمان 8 مشاهده شد.</strong><strong> در زمان 8، تیمار60 ویتامین </strong><strong><span dir="LTR">E</span></strong><strong> بدون سلنیوم میزان تحرک اسپرم بیشتری در مقایسه با شاهد بدون این ترکیبات در این زمان داشت (05/0</strong><strong><span dir="LTR">P<</span></strong><strong>). بیش&shy;ترین درصد اسپرم&shy;های زنده متعلق به تیمارهای سطوح 2 و 4 سلنیوم بدون ویتامین </strong><strong><span dir="LTR">E</span></strong><strong> در زمان صفر بود. کم&shy;ترین درصد اسپرم&shy;های زنده نیز در تیمار 4 سلنیوم و 60 ویتامین </strong><strong><span dir="LTR">E</span></strong><strong> در زمان 8 مشاهده شد (05/0</strong><strong><span dir="LTR">P<</span></strong><strong>). کمترین درصد ناهنجاری&shy;های اسپرم در تیمار 60 ویتامین </strong><strong><span dir="LTR">E</span></strong><strong> بدون سلنیوم در زمان صفر به دست آمد. بیش&shy;ترین درصد ناهنجاری&shy;های اسپرم در زمان 8 و در تیمارهای شاهد و نیز سطح 2 سلنیوم به اضافه 60 ویتامین </strong><strong><span dir="LTR">E</span></strong><strong> به نظر رسید (05/0</strong><strong><span dir="LTR">P<</span></strong><strong>). </strong><strong>بنابراین، برای نگهداری منی قوچ عربی در شرایط مایع، استفاده از ویتامین </strong><strong><span dir="LTR">E</span></strong><strong> و سلنیوم به تنهایی و نه به صورت ترکیب با هم در رقیق&shy;کننده تریس توصیه می‌شود</strong><strong>.</strong></p> <p>&nbsp; &nbsp; &nbsp;The aim of this study was to evaluate the effect of levels of different vitamin E and selenium in tris extender on spermatozoa characteristics of Arabic ram. Semen collection was performed from 8 Arabic rams and mixed together. The mixed semen was divided in to 9 parts and after dilution with tris, different levels of selenium and vitamin E were added. This experiment was carried out in 3&times;3&times;4 factorial arrangement with the use of completely randomized design. Treatments were included the levels of vitamin E (0, 30 and 60 &mu;g/ml), selenium (0, 2 and 4 &mu;g/ml) and storage periods of semen (0, 2, 4 and 8 hours) in liquid condition under refrigerator temperature. The effects of vitamin E, selenium and storage time on spermatozoa quality were significant <a name="OLE_LINK4">(</a>P<0.05). Interaction effects of treatments showed that the highest progressive spermatozoa motility were in control and 2 &mu;g/ml of selenium without vitamin E treatment. The lowest spermatozoa motility was in 2 &mu;g/ml selenium plus 60 &mu;g/ml vitamin E in time 8. In time 8, treatment with 60 &mu;g/ml of vitamin E without selenium had the higher spermatozoa motility than control group in this time (P<0.05). The highest spermatozoa viability was in treatments containing 2 and 4 &mu;g/ml of selenium without vitamin E in the time zero. The lowest viability of the spermatozoa was observed in time 8 of 4 &mu;g/ml selenium plus 60 &mu;g/ml vitamin E treatment (P<0.05). The lowest spermatozoa defects were in time zero of 60 &mu;g/ml vitamin E without selenium treatment. The highest spermatozoa defects were in time 8 of control and 2 &mu;g/ml of selenium plus 60 &mu;g/ml of vitamin E treatments (P<0.05). Therefore, it is recommended the use of vitamin E and selenium antioxidants alone and not together in tris extender for storage of semen in Arabic ram.</p> خصوصیات اسپرم, سلنیوم, قوچ عربی, نگهداری مایع, ویتامین E Arabic ram, Liquid storage, Selenium, Semen characteristics, Vitamin E 99 93 http://rap.sanru.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-1-143&slc_lang=fa&sid=1 Parvaneh Mohammadi پروانه محمدی 100319475328460010401 100319475328460010401 No Ramin Agriculture and Natural Resource University دانشگاه کشاورزی و منابع طبیعی رامین خوزستان Saleh Tabatabaei Vakili صالح طباطبائی وکیلی 100319475328460010402 100319475328460010402 Yes Ramin Agriculture and Natural Resource University دانشگاه کشاورزی و منابع طبیعی رامین خوزستان Morteza Mamouei مرتضی مموئی 100319475328460010403 100319475328460010403 No Ramin Agriculture and Natural Resource University دانشگاه کشاورزی و منابع طبیعی رامین Jamal Fayazi جمال فیاضی 100319475328460010404 100319475328460010404 No Ramin Agriculture and Natural Resource University دانشگاه کشاورزی و منابع طبیعی رامین Mehdi Zarei مهدی زارعی 100319475328460010405 100319475328460010405 No Shahid Chamran University دانشگاه شهید چمران اهواز