Research on Animal Production

fa اثرات آنتی‌اکسیدانی کورکومین بر فراسنجه‌های جنبایی، ساختاری و بیوشیمیایی اسپرم اپیدیدیمی قوچ نژاد شال پس از فرآیند انجماد- یخ ‎گشایی Antioxidant Effects of Curcumin on the Motility and Structural and Biochemical Parameters of Epididymal Sperm in Shal Rams after the Freezing-Thawing Process فیزیولوژی فیزیولوژی پژوهشي Research <div style="text-align: justify;">چکیده مبسوط مقدمه و هدف: در برنامه‌های تولیدمثلی دام و طیور تکنیک تلقیح مصنوعی به‌عنوان یک تکنیک پایه کابرد فراوانی دارد. لازمه استفاده از این تکنیک، انجماد اسپرم می&lrm;باشد. انجماد اسپرم فرآیندی است که طی آن ژن‌های برتر به‌طور وسیعی گسترش یافته و می‌توان از یک دام نر با خصوصیات ژنتیکی بالا به تعداد نتاج بیشتری دست پیدا کرد. اما طی فرآیند سردسازی و انجماد، در اثر افت دما و شوک سرما و به‌دنبال آن تولید بیش از حد رادیکال&lrm;های آزاد، آسیب&lrm;های زیادی به اسپرم وارد می&lrm;شود. پراکسیداسیون لیپیدی غشای پلاسمایی اسپرم (LPO) در نتیجه تولید گونه‌های اکسیژن فعال (ROS) رخ می&lrm;دهد که به ساختار غشای اسپرم آسیب می&lrm;رساند. حمله رادیکال‌های آزاد به اندامک‌های داخل سلولی به‌خصوص میتوکندری و DNA اسپرم می‌تواند اغلب عملکردهای اسپرم را مختل کرده و تأثیر بسیار منفی بر باروری اسپرم‌ها داشته باشد. از این‌رو افزودن ترکیبات آنتی‌اکسیدانی به رقیق‌کننده اسپرم یک امر ضروری جهت انجماد و حفظ کیفیت اسپرم‌ها محسوب می‌شود. کورکومین به‌عنوان یک ترکیب آنتی‌اکسیدانی طبیعی حاصل از ریشه زردچوبه با ویژگی داشتن حلقه فنلی و بخش بتا دی-‌ کتونی در ساختمان خود قادر به خنثی‌سازی رادیکال‌های آزاد و در نتیجه حفظ کیفیت سلول‌های اسپرم می‌باشد. این ترکیب در اغلب مطالعات دارویی، پزشکی و صنایع غذایی به‌عنوان یک ترکیب آنتی‌اکسیدانی بسیار قوی معرفی شده و حتی در برخی مطالعات، هم‌پایه ترکیبات آنتی‌اکسیدانی شناخته شده مانند ویتامین‌های E و C و آنزیم سوپر‌اکسید دیسموتاز گزارش شده است. هدف از این آزمایش، بررسی اثرات افزودن سطوح مختلف کورکومین به رقیق‌کننده‌ها بر فراسنجه‌های جنبایی، ساختاری و بیوشیمیایی (تنش اکسیداتیو) اسپرم اپیدیدمی قوچ پس از فرآیند انجماد- یخ&lrm;گشایی بود. مواد و روش‌ها: در این آزمایش بافت بیضه از کشتارگاه جمع‌آوری و به آزمایشگاه منتقل شد و با برش دم اپیدیدیم سلول‌های اسپرم جمع‌آوری شد. نمونه‌های اسپرم پس از ارزیابی اولیه انتخاب و در رقیق‌کننده بر پایه تریس- زرده تخم‌مرغ با غلظت 50 میلیون اسپرم در هر میلی‌لیتر رقیق شدند. در دمای 37 درجه سانتی‌گراد غلظت‌های مختلف کورکومین شامل 0، 10، 25 و 50 میکرومولار به رقیق‌کننده حاوی اسپرم اضافه شد. نمونه‌های حاوی غلظت‌های مختلف کورکومین در گروه‌های آزمایشی مختلف در فالکون 15 میلی‌لیتری ریخته و در داخل آب هم‌دما به دمای 5 درجه سانتی‌گراد برای سردسازی منتقل شدند. پس از حدود دو ساعت نمونه‌ها در این دما به تعادل رسیدند. سپس گروه‌های آزمایشی در همان دما در پایوت‌های یک چهارم هم‌دما پر شده و مهر و موم شدند. پایوت‌ها در فاصله چهار سانتی‌متری از سطح ازت مایع به‌وسیله بخار ازت به‌مدت هفت دقیقه منجمد شده و سپس در داخل ازت مایع غوطه‌ور شدند. پایوت‌های منجمد شده تا زمان ارزیابی (حدود یک ماه) در داخل تانک ازت نگهداری شدند. پس از یخ&lrm;گشایی در دمای 37 درجه سانتی&lrm;گراد به&lrm;مدت 30 ثانیه، فراسنجه‌های جنبایی، زنده‌مانی و وضعیت آپوپتوزیس، سلامت غشای پلاسمایی، درصد ناهنجاری‌ها، فراسنجه‌های بیوشیمیایی شامل سنجش غلظت مالون دی&lrm;آلدهید (MDA)، فعالیت آنزیم‌های سوپر اکسید دیسموتاز (SOD)، گلوتاتیون پراکسیداز (GPX)، کاتالاز (CAT) و سنجش غلظت H202 ارزیابی شدند. داده‌های حاصل از ارزیابی‌ها توسط نرم&lrm;افزار SAS و رویه GLM در سطح معنی‌داری 0/05 واکاوی شدند. یافته‌ها: نتایج این آزمایش نشان داد که در مورد فراسنجه‌های جنبایی مانند جنبایی کلی (TM) رقیق‌کننده حاوی 10 و 25 میکرومولار کورکومین، جنبایی پیش‌‌رونده (PM) رقیق‌کننده حاوی هر سه غلظت کورکومین (10، 25 و 50 میکرومولار) و سرعت در مسیر میانگین (VCL) رقیق‌کننده حاوی 25 میکرومولار کورکومین به‌طور معنی‌داری نسبت به گروه شاهد عملکرد بهتری داشتند (0/05P<). اما برای سایر فراسنجه‌های جنبایی مانند سرعت در مسیر منحنی (VAP)، سرعت در مسیر مستقیم (VSL)، حرکت عرضی سر (ALH)، خطی بودن جنبایی (LIN) و درصد حرکت مستقیم (STR) بین گروه‌های آزمایشی تفاوت معنی‌داری مشاهده نشد (0/05p>). در بررسی فراسنجه‌های ساختاری مشخص شد که رقیق‌کننده حاوی هر سه سطوح کورکومین (10، 25 و 50 میکرومولار) درصد سلامت غشای پلاسمایی اسپرم را پس از یخ‌گشایی به‌طور معنی‌داری افزایش داده بود و در مورد درصد زنده‌مانی، رقیق‌کننده حاوی 25 میکرومولار کورکومین به‌طور معنی‌داری نسبت به سایر گروه‌های تیماری عملکرد بهتری داشت و افزودن همین سطح درصد آپوپتوزیس اولیه را نسبت به سایر گروه‌ها به‌طور معنی‌داری کاهش داد (0/05>p). در مورد صفات درصد آپوپتوزیس ثانویه، نکروز و ناهنجاری‌ها در میان تیمارها تفاوت معنی‌داری مشاهده نشد (0/05p>). نتایج ارزیابی فراسنجه‌های بیوشیمیایی (تنش اکسیداتیو) نشان داد که غلظت MDA و فعالیت آنزیم CAT در میان گروه‌های آزمایشی تفاوت معنی‌داری ندارد (0/05p>)، ولی در مورد فعالیت آنزیم SOD رقیق‌کننده حاوی 10 و 25 میکرومولار کورکومین و برای GPX رقیق‌کننده حاوی 25 میکرومولار کورکومین به‌طور‌ معنی‌داری موجب افزایش فعالیت این آنزیم‌های آنتی‌اکسیدانی شد (0/05>p). همچنین افزودن هر سه غلظت کورکومین (10، 25 و 50 میکرومولار) غلظت H202 را به‌طور معنی‌داری نسبت به گروه شاهد کاهش داد (0/05p<). نتیجه‌گیری: نتایج این آزمایش نشان داد که استفاده از کورکومین در رقیق‌کننده انجمادی می‌تواند موجب بهبود کیفیت اسپرم اپیدیدمی قوچ پس از فرآیند انجماد- یخ گشایی شود. از این‌رو استفاده از غلظت 25 میکرومولار کورکومین در رقیق‌کننده انجمادی توصیه می‌شود.  </div> <div style="text-align: justify;">Extended Abstract Background: Artificial insemination is widely used as a basic technique in livestock and poultry breeding programs. The use of this technique requires sperm freezing, a process during which superior genes are widely expanded and more progeny can be obtained from a male animal with high genetic characteristics. However, sperm undergoes much damage during the cooling and freezing process due to the drop in temperature and cold shock and the subsequent excessive production of free radicals. Lipid peroxidation (LPO) of the sperm plasma membrane occurs due to the production of reactive oxygen species (ROS), which damages the structure of the sperm membrane. The attack of free radicals on intracellular organelles, especially mitochondria and sperm DNA, can often disrupt sperm functions and have a very negative effect on sperm fertility. Therefore, adding antioxidant compounds to sperm thinners is considered essential for freezing and maintaining sperm quality. Curcumin, as a natural antioxidant compound obtained from turmeric root, with the characteristic of having a phenolic ring and a beta-di-ketone part in its structure, is capable of neutralizing free radicals and thus maintaining the quality of sperm cells. This compound has been introduced as a very strong antioxidant compound in most pharmaceutical, medical, and food industry studies, and even in some studies, it has been reported to be the co-base of known antioxidant compounds, such as vitamins E and C, and the superoxide dismutase enzyme. This experiment aimed to investigate the effects of adding different levels of curcumin to diluents on the physical, structural, and biochemical parameters (oxidative stress) of ram epididymal sperm after the freezing-thawing process. Methods: In this experiment, testicular tissue was collected from a slaughterhouse and transferred to the laboratory. Sperm cells were collected by cutting the tail of the epididymis. Sperm samples were selected after an initial evaluation and diluted in a Tris-egg yolk-based diluent with a concentration of 50 million sperm per milliliter. Different concentrations of curcumin, including 0, 10, 25, and 50 μM, were added to the sperm-containing diluent at 37 °C. Samples containing different concentrations of curcumin in different experimental groups were poured into a 15 ml Falcon and transferred to 5 °C in isothermal water for cooling. After about 2 hours, the samples reached equilibrium at this temperature. Then, the experimental groups were filled and sealed at the same temperature in one-quarter straws at the same temperature. The peyotes were frozen at a distance of 4 cm from the surface of liquid nitrogen by nitrogen vapor for 7 minutes and then immersed in liquid nitrogen. The frozen peyotes were kept in a nitrogen tank until the evaluation (about 1 month). Physical parameters, survival, apoptosis status, plasma membrane health, abnormality percentage, biochemical parameters (including measurement of malondialdehyde (MDA) concentration, activity of superoxide dismutase enzymes (SOD), glutathione peroxidase (GPX), and catalase (CAT), and H2O2 concentration assay were evaluated after thawing at 37 °C for 30 seconds. The data obtained from the evaluations were analyzed by SAS software and the GLM procedure at a significance level of 0.05. <v:shape filled="f" id="Text_x0020_Box_x0020_16" o:gfxdata="UEsDBBQABgAIAAAAIQC75UiUBQEAAB4CAAATAAAAW0NvbnRlbnRfVHlwZXNdLnhtbKSRvU7DMBSF dyTewfKKEqcMCKEmHfgZgaE8wMW+SSwc27JvS/v23KTJgkoXFsu+P+c7Ol5vDoMTe0zZBl/LVVlJ gV4HY31Xy4/tS3EvRSbwBlzwWMsjZrlprq/W22PELHjb51r2RPFBqax7HCCXIaLnThvSAMTP1KkI +gs6VLdVdad08ISeCho1ZLN+whZ2jsTzgcsnJwldluLxNDiyagkxOquB2Knae/OLUsyEkjenmdzb mG/YhlRnCWPnb8C898bRJGtQvEOiVxjYhtLOxs8AySiT4JuDystlVV4WPeM6tK3VaILeDZxIOSsu ti/jidNGNZ3/J08yC1dNv9v8AAAA//8DAFBLAwQUAAYACAAAACEArTA/8cEAAAAyAQAACwAAAF9y ZWxzLy5yZWxzhI/NCsIwEITvgu8Q9m7TehCRpr2I4FX0AdZk2wbbJGTj39ubi6AgeJtl2G9m6vYx jeJGka13CqqiBEFOe2Ndr+B03C3WIDihMzh6RwqexNA281l9oBFTfuLBBhaZ4ljBkFLYSMl6oAm5 8IFcdjofJ0z5jL0MqC/Yk1yW5UrGTwY0X0yxNwri3lQgjs+Qk/+zfddZTVuvrxO59CNCmoj3vCwj MfaUFOjRhrPHaN4Wv0VV5OYgm1p+LW1eAAAA//8DAFBLAwQUAAYACAAAACEAn1VUTF0EAAAXEAAA HwAAAGNsaXBib2FyZC9kcmF3aW5ncy9kcmF3aW5nMS54bWzsV9ty2zYQfe9M/2EHz7ZFy5IvmtAZ RakymXEdj2V/AARCImoQYAFQl/xRfqNf1gNQshS3jZs2eck4nojEYnkAnF3s5dXrVaVpIZ1X1uTs +ChjJI2whTLznN3fjQ/PGfnATcG1NTJna+nZ68uff3rFB3PH61IJAoLxA56zMoR60Ol4UcqK+yNb S4O5mXUVDxi6eadwfAnkSne6WXbaqbgy7HIH9ZYHTo1T/wFKW/EgixE3C+4BqcVgX7LZoxb/H5kP zOKdqyf1jYs7F9eLG0eqyBmYM7wCRayzmdioYdh58tV8B7CauSrq29mMVjnrZt1u76zPaJ2zi7PT rH/eb/HkKpCAQq9/3jvLsJiAxsnp+Qne2wXLD89AiPKXL4Ngm+128LK3RV/HDZrFX898fLo99F3c 3xu7Ioi254/6FFaQwrOSnX19BTt5MnZUcjOXQ+fsspS88FGjJQqMtgsl0rZr+og1Xf5qCzDMm2AT 3jci7/HcfFA7H95JW1F8yZmTIqSV+OLKh3aDW5VEih0rrdOBtflMAMwowSNuPU6F1SQRGRkp1lEy xRPHchYrwaK4huEDfmbaLnMmtKoZldZ9fCqLenBkzDBa4hLmzP/ecCcZ6fcGTF4c93qAC2nQ6591 MXD7M9P9GW4EoHIWGLWvo4ARPmlqp+YlVmptZ+wQtM/UhoV27/EU2odJWGuZWEgnjLbieo6A8lvj geuCjohJ2UxqEV98LW5EoAXH1EWGfxvz6z2F4SxsVYNvVc8fFQGQ5sHwhuDEssPaGr6VM2kO7yeI Xh9zdoqvEpLVqogWSwM3n460a3HjDnbQ+2pyNoMTtNbHYXlQhsK6ljMu4IojrtXUKUY1N9ZDkHWz cdbHb/zrZSfxF7MqiHLMK6XjrYVAlNx5meyeeJP8O4AK/81BwTYYjvSFy5Gt18lF6I9POG2PxtyV vFAkA8x/RDfNVCtfyoKma5pwp2g4d0o0OjSOa5oIhVQjPdyuoGveCm+lt42L0nujUl4K66N4i+AJ ce24sjTFDXf89u8sfXy8MfWPYrahU1x/5l5vslM4VutgycmedS8Qt+Ms8dhe00jmy13dUPlj39W7 UnlaWvdAeGolpPG4l40pJEI1PblgXw6k1CDhmPm/CKjj8Sao+5eA+s+hv9TKPIxgk4dNmYr0+3wp jXoRVnxrRVNJE9p62smYnqzxpao90u4g1qXufbEtrXaR20koLiSNbFVBn4YhODVt4seH1/gf5dIJ hB7qHWWIxbV1AQ5z1XrOV/lLyrX7DuBfEu/Xlwj7ifeAlmi8SiRZVIqeGo/+jYIlWLU4IIG0fECF 8q1J5UFKsBV/kITbrhat5WMs8ITmDMW4ORQ7e9eNq1HJYM6hDA6lJLRv+I5rACF2WDOPzziBOhyl I9lZGlnUAsrAY7ZhRqjoMrVDI+j0Sxb/Llk8VkaP/QQcYVLfolptG5W24YBGbOA6T1riVAZsWvjY d++PL/8EAAD//wMAUEsDBBQABgAIAAAAIQDhUTcfzwYAAOYbAAAaAAAAY2xpcGJvYXJkL3RoZW1l L3RoZW1lMS54bWzsWc1v3EQUvyPxP4x8b7PfzUbdVNnNbgNt2ijZFvU4a8/a04w91sxs0r2h9oiE hCiIA5W4cUBApVbiUv6aQBEUqf8Cb2ZsryfrkLSNoILmkLWff/O+35uvy1fuxQwdECEpT3pe/WLN QyTxeUCTsOfdGo8urHpIKpwEmPGE9Lw5kd6V9fffu4zXfEbTCcciGEckJggYJXIN97xIqXRtZUX6 QMbyIk9JAt+mXMRYwasIVwKBD0FAzFYatVpnJcY08daBo9KMhgz+JUpqgs/EnmZDUIJjkH5zOqU+ Mdhgv64Rci4HTKADzHoe8Az44ZjcUx5iWCr40PNq5s9bWb+8gteyQUydMLY0bmT+snHZgGC/YWSK cFIIrY9a3UubBX8DYGoZNxwOB8N6wc8AsO+DpVaXMs/WaLXez3mWQPZxmfeg1q61XHyJf3NJ526/ 3293M10sUwOyj60l/Gqt09poOHgDsvj2Er7V3xgMOg7egCy+s4QfXep2Wi7egCJGk/0ltA7oaJRx LyBTzrYq4asAX61l8AUKsqHILi1iyhN1Uq7F+C4XIwBoIMOKJkjNUzLFPuTkAMcTQbEWgNcILn2x JF8ukbQsJH1BU9XzPkxx4pUgL599//LZE3R0/+nR/Z+OHjw4uv+jZeSM2sJJWB714tvP/nz0Mfrj yTcvHn5RjZdl/K8/fPLLz59XA6F8FuY9//Lxb08fP//q09+/e1gB3xB4UoaPaUwkukEO0S6PwTDj FVdzMhGvNmIcYVoesZGEEidYS6ngP1SRg74xxyyLjqNHn7gevC2gfVQBr87uOgrvRWKmaIXka1Hs ALc5Z30uKr1wTcsquXk8S8Jq4WJWxu1ifFAle4ATJ77DWQp9M09Lx/BBRBw1dxhOFA5JQhTS3/g+ IRXW3aHU8es29QWXfKrQHYr6mFa6ZEwnTjYtBm3RGOIyr7IZ4u34Zvs26nNWZfUmOXCRUBWYVSg/ Jsxx41U8UziuYjnGMSs7/DpWUZWSe3Phl3FDqSDSIWEcDQMiZdWYmwLsLQX9GoaOVRn2bTaPXaRQ dL+K53XMeRm5yfcHEY7TKuweTaIy9gO5DymK0Q5XVfBt7laIfoc44OTEcN+mxAn36d3gFg0dlRYJ or/MhI4ltGqnA8c0+bt2zCj0Y5sD59eOoQE+//pRRWa9rY14A+akqkrYOtZ+T8Idb7oDLgL69vfc TTxLdgik+fLE867lvmu53n++5Z5Uz2dttIveCm1XrxvsotgskeMTV8hTytiemjNyXZpFsoR5IhgB UY8zO0FS7JjSCB6zvu7gQoHNGCS4+oiqaC/CKSyw655mEsqMdShRyiVs7Ay5krfGwyJd2W1hW28Y bD+QWG3zwJKbmpzvCwo2ZrYJzeYzF9TUDM4qrHkpYwpmv46wulbqzNLqRjXT6hxphckQw2XTgFh4 ExYgCJYt4OUO7MW1aNiYYEYC7Xc79+ZhMVE4zxDJCAcki5G2ezlGdROkPFfMSQDkTkWM9CbvFK+V pHU12zeQdpYglcW1ThCXR+9NopRn8CJKum6PlSNLysXJEnTY87rtRttDPk573hT2tPAYpxB1qdd8 mIVwGuQrYdP+1GI2Vb6IZjc3zC2COhxTWL8vGez0gVRItYllZFPDfMpSgCVaktW/0Qa3npcBNtNf Q4vmKiTDv6YF+NENLZlOia/KwS5RtO/sa9ZK+UwRsRcFh2jCZmIXQ/h1qoI9AZVwNGE6gn6BczTt bfPJbc5Z0ZVPrwzO0jFLI5y1W12ieSVbuKnjQgfzVlIPbKvU3Rj36qaYkj8nU8pp/D8zRc8ncFLQ DHQEfDiUFRjpeu15XKiIQxdKI+qPBCwcTO+AbIGzWPgMSQUnyOZXkAP9a2vO8jBlDRs+tUtDJCjM RyoShOxAWzLZdwqzejZ3WZYsY2QyqqSuTK3aE3JA2Fj3wI6e2z0UQaqbbpK1AYM7nn/ue1ZBk1Av csr15vSQYu61NfBPr3xsMYNRbh82C5rc/4WKFbOqHW+G53Nv2RD9YbHMauVVAcJKU0E3K/vXVOEV p1rbsZYsbrRz5SCKyxYDsVgQpXDeg/Q/mP+o8Jm9bdAT6pjvQm9FcNGgmUHaQFZfsAsPpBukJU5g 4WSJNpk0K+vabOmkvZZP1ue80i3kHnO21uws8X5FZxeLM1ecU4vn6ezMw46vLe1EV0Nkj5cokKb5 RsYEpurWaRunaBLWex7c/ECg78ET3B15QGtoWkPT4AkuhGCxZG9xel72kFPgu6UUmGZOaeaYVk5p 5ZR2ToHFWXZfklM60Kn0FQdcsekfD+W3GbCCy24/8qbqXM2t/wUAAP//AwBQSwMEFAAGAAgAAAAh AM+3/OEEAQAA8AEAACoAAABjbGlwYm9hcmQvZHJhd2luZ3MvX3JlbHMvZHJhd2luZzEueG1sLnJl bHOskctqwzAQRfeF/oOZvSU7lFJKZG/SQhbdlPQDVHn8INbIaFQT/30nzqINBLrpRiAJ3Tnnaluf /JjNGHkIZKBUBWRILjQDdQY+Dq/5E2ScLDV2DIQGFmSoq/u77TuONskj7oeJM0khNtCnND1rza5H b1mFCUlu2hC9TbKNnZ6sO9oO9aYoHnX8nQHVVWa2bwzEfbOB7LBMMvnv7NC2g8NdcF8eKd0YoZNw oQTa2GEyoNTl5LKWSlhB38Yo/xOjF6E4DnT8QTnbsVTnIkqtM7rgvZS7djaKFTGy/lxycvpBFbqO 2BrXh8AY8/kMtyq9hUaaejkljGRXF331T9U3AAAA//8DAFBLAQItABQABgAIAAAAIQC75UiUBQEA AB4CAAATAAAAAAAAAAAAAAAAAAAAAABbQ29udGVudF9UeXBlc10ueG1sUEsBAi0AFAAGAAgAAAAh AK0wP/HBAAAAMgEAAAsAAAAAAAAAAAAAAAAANgEAAF9yZWxzLy5yZWxzUEsBAi0AFAAGAAgAAAAh AJ9VVExdBAAAFxAAAB8AAAAAAAAAAAAAAAAAIAIAAGNsaXBib2FyZC9kcmF3aW5ncy9kcmF3aW5n MS54bWxQSwECLQAUAAYACAAAACEA4VE3H88GAADmGwAAGgAAAAAAAAAAAAAAAAC6BgAAY2xpcGJv YXJkL3RoZW1lL3RoZW1lMS54bWxQSwECLQAUAAYACAAAACEAz7f84QQBAADwAQAAKgAAAAAAAAAA AAAAAADBDQAAY2xpcGJvYXJkL2RyYXdpbmdzL19yZWxzL2RyYXdpbmcxLnhtbC5yZWxzUEsFBgAA AAAFAAUAZwEAAA0PAAAAAA== " stroked="f" style="position:absolute; left:0; text-align:left; margin-left:99px; margin-top:97px; width:361pt; height:29pt; z-index:251668480; v-text-anchor:top" type="#_x0000_t202"></v:shape> Results: The results of kinematic parameters, such as the total kinematics (TM) of the diluent containing 10 and 25 μM curcumin, the progressive kinematics (PM) of the diluent containing all three concentrations of curcumin (10, 25, and 50 μM), and the speed in the mean path (VCL) diluent containing 25 μM of curcumin, showed significantly better performance than the control group (p < 0.05). However, no significant differences were observed between the experimental groups for the other kinematic parameters such as velocity in a curved path (VAP), velocity in a straight path (VSL), transverse head movement (ALH), linearity of kinematics (LIN), and the percentage of straight movement (STR) (p > 0.05). The analysis of structural parameters indicated that the diluent containing all three levels of curcumin (10, 25, and 50 µM) significantly increased the percentage of sperm plasma membrane health after thawing. Moreover, the diluent containing 25 µM of curcumin significantly increased the viability percentage compared to the other treatment groups, with better performance. The addition of the same level significantly reduced the percentage of early apoptosis compared to the other groups (p < 0.05). No significant differences were observed among the treatments in the percentage of secondary apoptosis, necrosis, and abnormalities (p > 0.05). The results of the evaluation of biochemical parameters (oxidative stress) showed that the MDA concentration and CAT enzyme activity did not differ significantly among the experimental groups (p > 0.05). In the case of SOD activity, dilutions containing 10 and 25 μM of curcumin, and for GPX, dilutions containing 25 μM of curcumin significantly increased the activity of these antioxidant enzymes (p < 0.05). Furthermore, the addition of all three concentrations of curcumin (10, 25, and 50 μM) significantly reduced the H2O2 concentration compared to the control group (p < 0.05).Conclusion: The results of this experiment show that the use of curcumin in the freezing diluent can improve the quality of ram epididymal sperm after the freezing-thawing process. Therefore, it is recommended to use a curcumin concentration of 25 μM in the freezing diluent.  </div> آنتی‌اکسیدان, اسپرم, انجماد- یخ‌گشایی, رادیکال‌آزاد, کورکومین Antioxidant, Curcumin, Free radical, Freezing-thawing, Sperm 107 116 http://rap.sanru.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-495-2&slc_lang=fa&sid=1 Ramin Farhadi رامین فرهادی rfarhadi81@gmail.com 100319475328460023876 0009-0002-0206-5484 Yes in Animal Physiology, University of Kurdistan, Sanandaj, Iran گروه علوم دامی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه کردستان، سنندج، ایران Abbas Farshad عباس فرشاد afarshad@uok.ac.ir 100319475328460023877 100319475328460023877 No Department of Animal Sciences, Faculty of Agriculture, University of Kurdistan, Sanandaj, Iran گروه علوم دامی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه کردستان، سنندج، ایران Jalal Rostamzadeh جلال رستم زاده J.Rostamzadeh@uok.ac.ir 100319475328460023878 100319475328460023878 No Department of Animal Science, Faculty of Agriculture, University of Kurdistan, Sanandaj, Iran گروه علوم دامی، دانشکده کشاورزی، دانشگاه کردستان، سنندج، ایران Abouzar Najafi ابوذر نجفی abozar.najafi@ut.ac.ir 100319475328460023879 100319475328460023879 No Department of Animal and Poultry Science, College of Aburaihan, University of Tehran, Tehran, Iran گروه علوم دام و طیور، پردیس ابوریحان دانشگاه تهران، تهران، ایران