fa تاثیر استفاده از ال-کارنیتین و اسید‌‌‌‌‌های چرب امگا-3 در جیره بر ریخت شناسی بافت کبد، روده و اویداکت مرغ‌های تخمگذار تغذیه طیور تغذیه طیور پژوهشي Research <div style="text-align: justify;"><span style="font-size:11px;"><strong><span dir="RTL">تغییرات ساختاری در اندام‌‌ها‌ی حیاتی مثل کبد، روده و اویداکت مرغ^‌‌ها‌ی تخمگذار با تغذیه بعضی ترکیبات می‌تواند عملکرد تولیدی آ‌ن‌ها‌ را تحت تأثیر قرار دهد. هدف از انجام این پژوهش، بررسی تغییرات ریخت</span>&lrm;<span dir="RTL">شناسی در بافت کبد، روده و اویداکت مرغ‌های تخمگذار در اثر تغذیه با جیره‌‌ غنی از امگا-3 و حاوی سطوح مختلف ال-کارنیتین بود. تعداد 120 قطعه مرغ تخمگذار لوهمن سفید </span><span dir="RTL">(</span><span style="font-family:Times New Roman,serif;">LSL</span> <span style="font-family:Times New Roman,serif;">Lohman</span><span dir="RTL">)</span> <span dir="RTL">در سن 34 هفتگی، در یک آزمایش فاکتوریل 3&times;2 با دو سطح امگا-3 (صفر، 3 درصد)</span> <span dir="RTL">و سه سطح ال-کارنیتین (صفر، 100 و 200 </span><span dir="RTL">میلی‌گرم</span><span dir="RTL"> در کیلوگرم) در قالب طرح کاملا تصادفی با 5 تکرار و 4 قطعه پرنده در هر تکرار به مدت 70 روز بررسی‌ شد</span><span dir="RTL">. با تغذیه جیره حاوی100 میلی‌گرم در کیلوگرم ال-کارنیتین عرض کریپت‌ روده افزایش یافت (0/05></span><span style="font-family:Times New Roman,serif;">p</span><span dir="RTL">). افزودن 100 میلی‌گرم در کیلوگرم ال-کارنیتین سبب کاهش در میزان قطر سلول‌ هپاتوسیت کبد شد (0/05></span><span style="font-family:Times New Roman,serif;">p</span><span dir="RTL">). تغذیه جیره‌ غنی شده با امگا-3 باعث افزایش ارتفاع بافت پوششی مگنوم شد (0/05></span><span style="font-family:Times New Roman,serif;">p</span><span dir="RTL">). افزودن 100 میلی‌گرم در کیلوگرم ال-کارنیتین به جیره‌ معمولی و غنی شده با امگا-3 ارتفاع چین ایستموس را افزایش داد (0/05></span><span style="font-family:Times New Roman,serif;">p</span><span dir="RTL">). </span><span dir="RTL">این تحقیق نشان داد که</span><span dir="RTL"> افزودن سطح 100 میلی‌گرم در کیلوگرم ال-کارنیتین به جیره دارای اسیدهای چرب امگا-3 باعث افزایش ارتفاع چین مگنوم می‌شود و افزودن 200 میلی‌گرم در کیلوگرم ال-کارنیتین به جیره معمولی باعث کاهش ارتفاع کرک روده و در جیره غنی از امگا-3 تاثیری بر خصوصیات مورفولوژیکی روده نداشت.</span></strong> </span><strong><span style="font-size:11px;"><span dir="RTL">به طور کلی، افزودن 100 یا 200 میلی‌گرم در</span> <span dir="RTL">کیلوگرم ال-کارنیتین همراه با جیره‌ غنی از اسید</span>&lrm;<span dir="RTL"> چرب امگا-3 اثری بر ریخت</span>&lrm;<span dir="RTL">شناسی بافت کبد مرغ‌های تخمگذار نداشت ولی جیره حاوی امگا-3 و یا افزودن 100 میلی‌گرم در</span> </span><span dir="RTL"><span style="font-family:2 Mitra;"><span style="font-size:10.0pt;"><span style="font-size:11px;">کیلوگرم ال-کارنیتین به جیره غنی شده با امگا-3 باعث بهبود وضعیت اویداکت مگنوم و ایستموس مرغ‌های تخمگذار شد که می‌تواند سبب بهبود عملکرد تولیدی شود. انجام مطالعات بیشتر در این زمینه توصیه می‌شو</span>د. </span></span></span></strong> <strong><span><span style="font-size:10.0pt;"></span></span></strong></div> <div style="text-align: justify;">Morphological changes in vital organs such as the liver, intestines and oviducts of laying hens by feeding certain compounds can affect their productive performance. This study was conducted to investigate the morphological changes in the liver, intestine and oviduct tissues of laying hens by feeding on omega-3 riched diets containing different levels of L-carnitine. One hundred tewnty laynig hens were used at 34-44 weeks of age. Laynig hens allocated into 2&times;3 factorial experiment with two levels of omega-3 (zero, 3%) and three levels of L-carnitine (zero, 100 and 200 mg/kg) in a completely randomized design with 6 treatments and 5 replicates and 4 birds per each. Diets containing 100 mg/kg L-carnitine increased the crypt width in intestinal (P<0.05). The effect of L-carnitine and omega-3 fatty acids on the diameter of the hepatocyte nucleus and the diameter of the hepatocyte cell in the liver was not significant. Feeding diets rich in omega-3s increased the height of the epithelium of the magnum (P<0.05). Adding 100 mg/kg of L-carnitine to normal or omega-3-rich diets increased fold height in Isthmus (P<0.05). It could be concluded that adding 100 or 200 mg/kg of L-carnitine to diets enriched by omega-3 fatty acids had no effect on hepatocyte nucleus and cell diameter. Diet containing omega-3 or adding 100 mg / kg L-carnitine to diet containing omega-3 had a negative effect on the height of intestinal villi but increased the height and thickness of the folds and epitelium tissue which can improve the production performance of laying hens. Further studies are recommended in this area.</div> ال-کارنیتین, امگا-3, ریخت‎شناسی اویداکت, روده, مرغ‌های تخمگذار Intestinal, Laying hens, L-Carnitine, Omega-3, Oviduct Morphology 31 42 http://rap.sanru.ac.ir/browse.php?a_code=A-10-35-4&slc_lang=fa&sid=1 Hasan Rouhanipour حسن روحانی پور hasanrohanipoor74@ut.ac.ir 100319475328460015179 100319475328460015179 No Department of Animal and Poultry Science, Aburaihan Campus, University of Tehran, Pakdasht, Iran. گروه علوم دام و طیور، پردیس ابوریحان، دانشگاه تهران، پاکدشت، ایران Davood Sharifi داود شریفی sdsharifi@ut.ac.ir 100319475328460015180 100319475328460015180 Yes Department of Animal and Poultry Science, Aburaihan Campus, University of Tehran, Pakdasht, Iran. گروه علوم دام و طیور، پردیس ابوریحان، دانشگاه تهران، پاکدشت، ایران Gholam Hosein Irajian غلام حسین ایراجیان ghirajian@gmail.com 100319475328460015181 100319475328460015181 No Department of Animal Science, Damghan Extension and Technology Development Center, Damghan, Iran. گروه علوم دام، مرکز گسترش و توسعه فناوری دامغان، دامغان، ایران.